Krew krwi nierówna: jak rozpoznać tę najlepszą do transfuzji?
Katarzyna Szulik

Krew krwi nierówna: jak rozpoznać tę najlepszą do transfuzji?

Krew jest niezbędna dla ratowania życia. Prace nad stworzeniem jej syntetycznego odpowiednika trwają, jednak jak na razie dawstwo krwi pozostaje podstawowym sposobem jej pozyskiwania. Każdy, kto spełni kryteria zdrowotne może ją oddać, jednak nie każda krew ma identyczne właściwości, takie jak trwałość czy żywotność. Naukowcy z Kanady znaleźli sposób na identyfikację tzw. super-dawców, których krew zachowuje swoje właściwości najdłużej, co decyduje o jej jakości.

Posiadanie wystarczających zapasów krwi odpowiednich grup to jedno – osobną kwestią jest to, czy transfuzja się przyjmie. Komplikacje mogą pojawić się na etapie przechowywania krwi lub jej podawania pacjentom, co wynika także z indywidualnych właściwości każdej z próbek krwi. Niektórzy dawcy produkują krew wyższej jakości od innych – ma to znaczenie z punktu widzenia powodzenia transfuzji. „Lepsza” krew jest w stanie na dłużej zachować prawidłową strukturę i żywotność, co wpływa między innymi na wydłużenie okresu jej przechowywania, a więc dopuszczalności do użytku. By ją przedłużyć konieczne jest przechowywanie krwi w konkretnej temperaturze (zbyt wysoka może sprzyjać namnażaniu się szkodliwych drobnoustrojów) oraz stosowanie antykoagulantów, które zapobiegają powstawaniu skrzepów.

Szacuje się, że każdą próbkę krwi pochodzącej od dawcy i przechowywaną we właściwych warunkach można wykorzystać przez 35 dni od pobrania.

Jak rozpoznać „super-dawców” krwi?

Badacze z University of British Columbia wpadli na sposób, który pozwoli rozpoznać tzw. „super-dawców”. Technologia pozwala ocenić potencjał deformacyjny czerwonych krwinek, który informuje, do jakiego stopnia wspomniane komórki mogą zmieniać kształt podczas transfuzji. To ważna kwestia, ponieważ zmiana struktury krwi może obniżyć jej zdolność do prawidłowej cyrkulacji w krwiobiegu biorcy.

Do oceny tego parametru krwi naukowcy wykorzystali urządzenie bazujące na technologii mikropłynów, które pozwoliło stwierdzić, w jaki sposób struktura krwi ośmiu osób zmieniała się w okresie jej przechowywania. Jak się okazało, dwie próbki wykazały szczególną odporność na deformacje, co może świadczyć o ich wysokiej jakości i stabilności w zmiennych warunkach.

Możliwość wskazania „lepszych” i „gorszych” próbek nie ma na celu selekcji dawców, ale lepsze dopasowanie ich krwi do biorców. Bardziej „stabilna” krew może być lepszym wyborem miedzy innymi dla pacjentów, którzy są bardziej wrażliwi na transfuzję i doświadczają zaburzeń krążenia krwi. Ta wiedza jest też bardzo ważna z punktu widzenia osób, które muszą poddawać się regularnemu przetaczaniu krwi. W ich wypadku im lepsza jest jakość krwi, tym większa szansa na zachowanie ich zdrowia w dobrej kondycji, bez obaw np., o niedotlenienie wynikające z trudności w transporcie tlenu przez komórki. Deformacja komórek prowadząca do zmiany ich kształtu może sprawić, że nie przedostaną się przez część naczyń krwionośnych, co grozi niedostatecznym transporterem tlenu do komórek i tkanek. Naukowcy z Kanady jako pierwsi odkryli sposób na analizę krwi właśnie pod tym kątem.

Zmodyfikowana hemoglobina rozwiązaniem na większą ilość krwi do transfuzji?

W poszukiwaniu sposobów na zwiększenie ilości krwi do transfuzji, naukowcy z Amerykańskiego Towarzystwa Chemicznego zaproponowali w 2017 roku jej zamiennik bazujący na hemoglobinie. Badanie in vitro pokazało, że zmodyfikowana hemoglobina była w stanie transportować tlen ze skutecznością równą krwi. Wcześniej naukowcy chcieli używać do tego celu sztucznej hemoglobiny, która jednak z czasem przekształcała się w methemoglobinę niezdolną do wiązania i transportu tlenu. Naukowcy zastosowali więc alternatywną strategię, polegającą na otoczeniu komórek hemoglobiny materiałem zwanym polidopaminą. Ta strategia okazała się strzałem w dziesiątkę i dała dobre wyniki w testach in vitro. Kolejne pokażą, czy zmodyfikowana hemoglobina może stanowić bazę substytutów krwi. 

  1. E. Islamzada, K. Matthews, Q. G,  A. T. Santoso, S. P. Duffy, M. D. Scott, H. Ma, Deformability based sorting of stored red blood cells reveals donor-dependent aging curves, “Lab Chip”, nr 20 2020, DOI: https://doi.org/10.1039/C9LC01058K.
  2. R. Funnell, This new device can identify "super donors" for better blood transfusions, "iflscience.com" [online], https://www.iflscience.com/health-and-medicine/this-new-device-can-identify-super-donors-for-better-blood-transfusions/, [dostęp:] 11.02.2020.
  3. Q. Wang, R. Zhang, M. Lu, G. You, Y. Wang, G. Chen, C. Zhao, Z. Wang, X. Song, Y. Wu, L. Zhao, H.Zhou, Bioinspired polydopamine-coated hemoglobin as potential oxygen carrier with antioxidant properties, “Biomacromolecules”, nr 18 (4) 2017, DOI: 10.1021/acs.biomac.7b00077.
  4. American Chemical Society, Making artificial blood for transfusions, “sciencedaily.com” [online], www.sciencedaily.com/releases/2017/04/170419100831.htm, [dostęp:] 11.02.2020.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Jak bezpiecznie usunąć kleszcza?

    Im krótszy czas przyssania kleszcza, tym lepiej. Należy jednak pamiętać, iż nieumiejętne usuwanie powoduje oderwanie tylko odwłoku – w skórze pozostaje główka i tułów kleszcza. Może to przynieść więcej szkody niż kilkudziesięciominutowa zwłoka i usunięcie za pomocą odpowiednich akcesoriów. Jak poprawnie usunąć kleszcza? Jakich błędów unikać?

  • Zespół Pica – czym jest zespół łaknienia spaczonego? Jak go leczyć?

    O zespole łaknienia spaczonego mówi się wtedy, gdy osoba spożywa produkty, których nie można zaliczyć do żywności. Zaburzenie to może prowadzić do szeregu powikłań zagrażających życiu. Dlaczego chory odczuwa pragnienie do zjedzenia ziemi, lodu czy szkła? W jaki sposób leczy się zespół Pica? 

  • Czym jest wstrząs anafilaktyczny (anafilaksja)? Jak udzielić pierwszej pomocy osobie z ciężką reakcją alergiczną?

    Badania sugerują, że częstość występowania reakcji anafilaktycznych wzrosła w ostatnich latach. Dowiedz się, czym jest anafilaksja. Jak zapobiegać oraz udzielić pomocy w nagłym przypadku ciężkiej reakcji anafilaktycznej?

  • Pilates okiem fizjoterapeuty – wskazania i efekty treningów metodą Pilatesa

    Pilates to rodzaj treningu o umiarkowanej intensywności, który koncentruje się na wzmacnianiu mięśni głębokich. Jego podstawą jest wykonywanie precyzyjnych, płynnych ruchów, świadomy oddech i maksymalne skupienie na ćwiczeniach. Efekty treningu metodą Pilatesa to wzmocnienie mięśni, poprawa równowagi i koordynacji ruchowej, wysmuklenie sylwetki, redukcja napięcia oraz rozluźnienie całego ciała. Ćwiczenia pilates mogą być częścią procesu rehabilitacji po przebytych urazach, także u zawodowych sportowców. Pilates mogą ćwiczyć również osoby starsze i kobiety w ciąży.

  • Egzema – przyczyny i objawy. Leczenie egzemy na dłoniach i twarzy. Które preparaty wybrać, a których unikać?

    Egzema, inaczej wyprysk lub atopowe wyprysk skóry, to niezakaźna choroba, którą nie można się zarazić od drugiej osoby poprzez kontakt bezpośredni lub korzystanie z tych samych kosmetyków czy ręczników i pościeli. Leczenie egzemy jest niezwykle uporczywe, ponieważ zazwyczaj ciężko jest wytypować czynnik wywołujący bolesne, swędzące, pękające i suche plamy na skórze dłoni i twarzy (czasem występujące na całym ciele). Leczenie egzemy z użyciem najlepeszych dermokosmetyków, będąc pod opieką najlepszego dermatologa lub arelgologa może być nieskuteczne, jeśli pacjent będzie miał stały kontakt z czynnikiem drażniącym.

  • Skrzywienie kręgosłupa – rodzaje, przyczyny, leczenie, rehabilitacja

    Skrzywienie kręgosłupa może być fizjologiczne, wynikające z esowatej budowy ludzkiego kręgosłupa (lordoza oraz kifoza) lub patologiczne, gdy naturalne krzywizny ulegają pogłębieniu (hiperkifozą i hiperlordozą) bądź zniesieniu (zniesienie lordozy szyjnej lub lędźwiowej). Powstałe wówczas wady kręgosłupa mogą być przyczyną dolegliwość i wymagają korekcji. Często występującą wadą postawy, zwłaszcza u dzieci, jest  również boczne skrzywienie kręgosłupa, mogące prowadzić do poważnych zniekształceń sylwetki.  

  • Kleszczowe zapalenie mózgu – przyczyny, objawy, leczenie, szczepionka

    Kleszczowe zapalenie mózgu to odzwierzęca choroba zakaźna. Czynnikiem, który ją wywołuje jest ukąszenie kleszcza i przedostanie się do organizmu człowieka wirusa z rodzaju flawiwirusów (rzadko KZM może być spowodowane spożyciem niepasteryzowanego mleka zakażonego zwierzęcia). Objawy kleszczowego zapalenia mózgu obejmują m.in. wysoką gorączkę, silne bóle głowy, wymioty, nudności, objawy oponowe, zaburzenia świadomości, niedowłady, zaburzenia oddychania. Dowiedz się, jak wygląda leczenie KZM oraz jak mu zapobiegać.

  • Lumbago (postrzał) – co to jest? Przyczyny, objawy, leczenie lumbalgii

    Lumbago, inaczej postrzał lub heksenszus, to zespół bólowy dotyczący odcinka lędźwiowo-krzyżowego kręgosłupa. Ból w dole pleców pojawiający się w przebiegu lumbalgii jest spowodowany przeciążeniem struktur kręgosłupa, do którego może dojść np. na skutek dźwigania ciężkich przedmiotów, braku aktywności fizycznej, długotrwałego przyjmowania pozycji siedzącej lub stojącej, nadwagi i otyłości. Czynnikiem zwiększonego ryzyka wystąpienia lumbago są także zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa. Jakie są domowe sposoby walki z lumbago?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij