Dlaczego terapia protonowa jest lepsza od radioterapii?
Katarzyna Szulik

Dlaczego terapia protonowa jest lepsza od radioterapii?

Jest równie skuteczna, jak naświetlania, ale zdecydowanie rzadziej prowadzi do skutków ubocznych wymagających hospitalizacji. Najnowsze badania naukowców z University of Pennsylvania School of Medicine pokazują kolejne zalety terapii protonowej stosowanej w leczeniu guzów nowotworowych, która powinna stać się realną alternatywą wobec standardowej terapii wykonywanej za pomocą naświetlania.

Mniejsze skutki uboczne

Autorami badania, które rozstrzyga o bezpieczeństwie terapii protonowej są lekarze związani z Perelman School of Medicine w Uniwersytecie w Pensylwanii. Ich celem było porównanie skutków terapii protonowej i radiacyjnej na podstawie częstotliwości hospitalizacji pacjentów w ciągu 90 dni jej trwania z powodu skutków ubocznych leczenia. Mowa między innymi o trudnościach z oddychaniem, połykaniem, nudnościach, biegunce czy przewlekłym bólu sklasyfikowanych jako skutki tzw. trzeciego stopnia, które wymagają pobytu w placówce ochrony zdrowia. W tym wypadku pod lupę wzięto stan zdrowia niemal 1500 pacjentów nowotworowych, którzy w analizowanym okresie otrzymywali zarówno radio– jak i chemioterapię. 391 spośród nich przechodziło terapię protonową, a reszta standardową, czyli fotonową. Pacjenci, którzy znaleźli się w grupie eksperymentalnej byli leczeni w kierunku raka mózgu, głowy, szyi, płuc, żołądka, jelit oraz damskich narządów płciowych, a w żadnym wypadku nie wystąpiły przerzuty do innych organów. 

Protonoterapia jest dwa razy bezpieczniejsza od radioterapii

Naukowcy sprawdzili, w jaki sposób występowanie skutków ubocznych trzeciego stopnia różniło się w zależności od otrzymywanej terapii.

Jak się okazało, u pacjentów leczonych protonami skutki uboczne pojawiły się w 11 proc. przypadków, podczas gdy w grupie leczonej fotonowo odsetek ten wyniósł niemal 28 proc.

Po uwzględnieniu czynników dodatkowych, które mogłyby wpłynąć na ogólną toksyczność obu terapii, potwierdzono, że stosowanie terapii protonowej zmniejszało ryzyko występowania skutków ubocznych leczenia aż o dwie trzecie, co stanowi o jej wyższości nad standardową radioterapią.

Lekarze już od dawna apelują o stosowanie terapii protonowej na większą skalę, ze względu na jej wysoką skuteczność połączoną z niższym ryzykiem skutków ubocznych dla pacjentów.

Od standardowej radioterapii, tą protonową odróżnia przede wszystkim to, że jest ona skoncentrowana wyłącznie na guzie nowotworowym, natomiast podczas standardowej radioterapii wiązka fotonów trafia nie tylko do guza, ale do wszystkich, również zdrowych tkanek, które znajdą się w jej zasięgu, często prowadząc do ich zniszczenia. Z tego względu terapia protonowa znacząco obniża ryzyko wystąpienia skutków ubocznych w porównaniu z naświetlaniem. 

Polskie problemy z protonoterapią

Amerykańska Agencja ds. Leków już dawno zatwierdziła protonoterapię jako realną alternatywę wobec klasycznej chemioterapii. W Polsce do niedawna dostęp do niej był ograniczony ze względu na brak refundacji, co jednak uległo zmianie w czerwcu 2019 roku. Protonoterapia w Polsce jest stosowana w dedykowanym tej metodzie Centrum Cyklotronowym Bronowice pod Krakowem, które 1 czerwca otrzymało refundację terapii dla wybranych grup pacjentów spełniających wskazania do jej przeprowadzenia. Trudność w tym wypadku stanowił fakt, że pacjenci z nowotworem są kierowani na właśnie tę terapię stosunkowo rzadko, w polskich warunkach mowa o 1 na 50 chorych. Ci, którzy mogli z niej skorzystać, do tej pory musieli leczyć się za granicą, gdzie koszty tej procedury są znacznie wyższe niż w Polsce posiadającej dedykowany ośrodek.

Do chwili otrzymania refundacji, w ośrodku w Bronowicach, będącym jednostką leczniczą o charakterze naukowo–badawczym, leczone były przede wszystkim osoby dotknięte nowotworami zlokalizowanymi w gałce ocznej. Refundacja pozwoli na rozszerzenie zakresu leczenia również na inne trudno dostępne obszary ciała. NFZ wyceniło koszt terapii na 50 tys. zł w przypadku dorosłych oraz 73 tys. w przypadku dzieci. 

Starania o utworzenie własnego ośrodka terapii protonowej podjęli również mieszkańcy Wielkopolski. Radni województwa wielkopolskiego chcą wystosować apel do premiera i ministra zdrowia w celu pomocy w utworzeniu go z myślą o mieszkańcach zachodniej Polski. Terapia miałaby się odbywać pod egidą Wielkopolskiego Centrum Onkologii w Poznaniu. Pomysł zrodził się po ujawieniu informacji, że zespół do spraw opracowania strategii protonoterapii w Polsce działający przy Ministerstwie Zdrowia nie uwzględnił przedstawicieli zachodniej Polski, a informacje o potencjalnym otwarciu nowych ośrodków tego typu dotyczą Warszawy i Bydgoszczy.

  1. Perelman School of Medicine at the University of Pennsylvania, Proton therapy lowers risk of side effects in cancer compared to traditional radiation, "eurekalert.org" [online], https://www.eurekalert.org/pub_releases/2019–12/uops–ptl122319.php, [dostęp:] 27.12.2019 r.
  2. M. Solecka, Ministerstwo Zdrowia w końcu ogłosiło refundację terapii protonowej, "mp.pl" [online], https://www.mp.pl/pacjent/onkologia/aktualnosci/142265,ministerstwo–zdrowia–w–koncu–oglosilo–refundacje–terapii–protonowej, [dostęp:] 27.12.2019 r.
  3. Wielkopolska: radni zaapelują do premiera w sprawie najnowocześniejszej metody leczenia raka, "portalsamorzadowy.pl" [online], https://www.portalsamorzadowy.pl/ochrona–zdrowia/wielkopolska–radni–zaapeluja–do–premiera–w–sprawie–najnowoczesniejszej–metody–leczenia–raka,140232.html, [dostęp:] 27.12.2019 r.

Polecane dla Ciebie

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Czy bioaktywny związek zawarty w imbirze może powstrzymać rozwój chorób autoimmunologicznych?

    Imbir słynie z działania przeciwzapalnego i przeciwutleniającego, co sprawia, że jest bardzo popularnym suplementem. Nowe naukowe doniesienia świadczą o tym, że fenolowy związek fitochemiczny zawarty w jego świeżym korzeniu może również wspierać zmagania z chorobami autoimmunologicznymi. 

  • Lumbalizacja – przyczyny, objawy, leczenie, ćwiczenia

    Kręgosłup człowieka jest zbudowany z 33-34 kręgów, w tym 5 lędźwiowych oraz 5 krzyżowych. Lumbalizacja jest wrodzoną wadą kręgosłupa polegającą na tym, że pierwszy krąg krzyżowy nie jest połączony z resztą kości krzyżowej. W związku z tym wydaje się, że istnieje sześć kręgów lędźwiowych i tylko cztery kręgi krzyżowe. Lumbalizacja kręgosłupa może, choć nie musi, ograniczać ruchy i powodować ból odcinka krzyżowo-lędźwiowego kręgosłupa.

  • Shin splints – przyczyny, objawy i leczenie bólu piszczeli u biegaczy

    Shin splints jest jednym z najczęściej występujących urazów u biegaczy. Kontuzja ta, nazywana także zespołem przeciążenia przyśrodkowej okolicy piszczeli – MTSS,  objawia się bólem wzdłuż kości piszczelowej i występuje przede wszystkim u osób, które niedawno rozpoczęły przygodę ze sportem bądź zwiększyły intensywność treningów. W większości przypadków pomocne przy shin splints okazują się odpoczynek oraz fizjoterapia. Jakie zabiegi i ćwiczenia warto stosować przy MTSS?

  • NOP – czym jest niepożądany odczyn poszczepienny? Kiedy może wystąpić NOP i jak go rozpoznać?

    NOP (niepożądany odczyn poszczepienny) to gwałtowna reakcja organizmu występująca po podaniu szczepionki, która zdarza się ze średnią częstością 1: 10 000 podanych dawek. Niepożądane odczyny poszczepienne dzieli się na łagodne, objawiające się podwyższoną temperaturą ciała i zaczerwienieniem miejsca wkłucia, poważne, obejmujące gorączkę czy obrzęk kończyny oraz ciężkie, zagrażające życiu, takie jak wstrząs anafilaktyczny. Jak postępować w przypadku wystąpienia NOP?

  • Szczepionka nanocząsteczkowa przeciwko COVID-19 – trwają prace nad jednodawkową szczepionką na koronawirusa

    Naukowcy pracują nad opracowaniem szczepionki jednodawkowej przeciwko chorobie wywoływanej przez wirusa SARS-CoV-2. Nowy preparat docelowo miałby być przechowywany w temperaturze pokojowej, co znacznie ułatwiłoby jego dystrybucję oraz obniżyło koszty produkcji i transportu, z powodu ominięcia procedury łańcuch chłodniczego. 

  • Mononukleoza – przyczyny, objawy, leczenie mononukleozy zakaźnej

    Mononukleoza jest infekcją wirusową przenoszoną głównie drogą kropelkową – poprzez kontakt ze śliną (dlatego też często jest nazywana "chorobą pocałunków"). Wywołana jest przez wirusa z rodziny Herpes – wirusa Epstein-Barr (EBV). Łatwo pomylić ją ze zwykłym przeziębieniem, objawami są bowiem głównie ból gardła i głowy, podwyższona temperatura ciała, ogólne zmęczenie. Powiększają się węzły chłonne i migdałki, czasami również wątroba oraz śledziona.  Jak wygląda diagnostyka i leczenie mononukleozy zakaźnej?

  • Trzeszczka – przyczyny, objawy, leczenie zapalenia i złamania trzeszczki

    Trzeszczka (łac. ossa sesamoidea) to mała, zaokrąglona kostka, która wraz ze ścięgnami i więzadłami tworzy tzw. aparat trzeszczkowy. Trzeszczki znajdują się w okolicy stawów palców dłoni i stóp. Do urazów tych struktur – zapalenia bądź złamania – dochodzi najczęściej u osób aktywnych fizycznie, sportowców oraz tancerzy, ale także np. podczas zeskoku z wysokości. Objawy zapalenia trzeszczki to ból narastający stopniowo, kłucie, obrzęk. Jak leczy się urazy trzeszczek?

  • Nowa grupa antybiotyków o szerokim spektrum działania

    Naukowcy z Instytutu Wistar odkryli nową klasę antybiotyków, które wykazują podwójne działanie – blokują niezbędny dla bakterii szlak metaboliczny oraz aktywują adaptacyjną odpowiedź immunologiczną organizmu. Odkrycie opublikowano niedawno w “Nature”.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij