Przełom w dziedzinie regeneracji mózgu komórkami macierzystymi
Katarzyna Szulik

Przełom w dziedzinie regeneracji mózgu komórkami macierzystymi

Odkrycie naukowców z John Hopkins University pomoże przed wszystkim noworodkom urodzonym z rzadkim schorzeniem mózgu, jednak z medycznego punktu widzenia oznacza przełom medyczny na światową skalę. Naukowcom udało się z sukcesem przeprowadzić przeszczep komórek macierzystych, który przyjął się bez konieczności stosowania leków immunosupresyjnych. 
Wspomniany, bardzo obiecujący, eksperyment pokazał, że istnieje możliwość przeszczepienia komórek do mózgu przy jednoczesnym ominięciu reakcji obronnej układu immunologicznego, która grozi odrzuceniem przeszczepu.

Aby jej zapobiec, konieczne jest przyjmowanie leków immunosupresyjnych, czyli hamujących obronną reakcję organizmu na wprowadzenie do niego obcych komórek. Każda osoba, która przeszła przeszczep organów lub tkanek musi przyjmować wspomniane leki do końca życia, a przynajmniej było tak do tej pory.

Waleczne komórki T

Za reakcję obronną odpowiadają komórki T, które stały się celem badań naukowców z John Hopkins University. W ramach eksperymentu na myszach podjęli próbę manipulacji komórkami T w zakresie odbioru tzw. sygnałów kostymulujących, kluczowych dla wyzwolenia reakcji obronnej organizmu. Są one niezbędne, by odpowiedź immunologiczna nie uderzyła we własne komórki organizmu. W związku z tym badacze podjęli próbę zmiany wspomnianych sygnałów tak, by powodowały rozpoznanie również obcych komórek jako „swoje”. W tym celu wykorzystali dwa przeciwciała, które hamują aktywność komórek T, co pokazały wcześniejsze badania na zwierzętach, u których przeprowadzono przeszczepy organów, jednak nie komórek mózgowych. 

Skuteczna terapia przeciwciałami

Dzięki tej wiedzy naukowcy mogli zaprojektować eksperyment, w którym wszczepili w mysie mózgi ochronne komórki glejowe, które produkują otoczkę mielinową wokół neuronów, a przy okazji, na drodze modyfikacji genetycznych, świecą pod mikroskopem. Następnie tak zmienione komórki przeszczepiono trzem rodzajom myszy – standardowym, niezdolnym do sprowokowania reakcji immunologicznej organizmu oraz niemogącym wytworzyć komórek glejowych służących stworzeniu wspomnianej otoczki. Wszystkie zwierzęta otrzymywały przeciwciała przez sześć dni, a następnie sprawdzano, u których z nich reakcja obronna organizmu nastąpi najszybciej. To, że przeszczepione komórki świeciły, ułatwiało zauważenie momentu, w którym zostały zniszczone przez układ odpornościowy zwierząt. Terapia przeciwciałami sprawiła, że przeszczepione komórki utrzymały się w organizmach myszy przez okres ponad 200 dni bez konieczności podawania dodatkowych leków immunosupresyjnych. 

Polecane dla Ciebie

Przełom w dziedzinie transplantacji komórkowej

Naukowcy sprawdzili również, czy komórki po przeszczepie zachowały swoją funkcję, a więc były zdolne do wytworzenia otoczki mielinowej wokół neuronów. Badania mikroskopowe pokazały, że komórki pozostały aktywne i znajdowały się w tych częściach mózgu, w których powinny. To doprowadziło naukowców do wniosku, że zastosowanie tej metody jest w stanie chronić przeszczepione komórki mózgu przed reakcją immunologiczną organizmu. Wnioski sformułowane wstępnie wymagają potwierdzenia w dalszych badaniach klinicznych zakrojonych na znacznie szerszą skalę. 

Nadzieja dla dzieci z chorobami rzadkimi

Jeśli wyniki badań się potwierdzą, nowa metoda może w pierwszej kolejność przyjść z pomocą dzieciom urodzonym z niezwykle rzadką wadą genetyczną, która sprawia, że ich organizmy nie są w stanie wytworzyć otoczki mielinowej wokół neuronów. Szacuje się, że schorzenia tego typu, ukrywające się pod wieloma nazwami, w tym syndromu Pelizausa–Melbachera, dotykają jednego dziecka na 100 000 urodzeń. W ich efekcie rozwój neurologiczny dziecka zostaje znacząco zaburzony, uniemożliwiając między innymi wyksztalcenie odruchu siadania czy chodzenia oraz wywołując częściowy paraliż kończyn. Wśród metod leczenia tego schorzenia znajduje się właśnie przeszczep komórek macierzystych zdolnych do wytwarzania otoczki mielinowej, jednak wadą tego rozwiązania jest właśnie fakt występowania odpowiedzi immunologicznej organizmu i konieczność przyjmowania leków immunosupresyjnych. Wspomniane odkrycie otwiera zupełnie nowe możliwości terapeutyczne przed lekarzami zajmującymi się dziećmi z tą i innymi chorobami mózgu.

  1. S. Li, B. Chol Oh, Ch. Chu i in., Induction of immunological tolerance to myelinogenic glial–restricted progenitor allografts, “Brain”, 2019 DOI: 10.1093/brain/awz275.
  2. John Hopkins Medicine, Transplanted brain stem cells survive without anti-rejection drugs in mice: By exploiting a feature of the immune system, researchers open the door for stem cell transplants to repair the brain "sciencedaily.com”  [online], www.sciencedaily.com/releases/2019/09/190916092109.htm, [dostęp:] 18.09.2019 r.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Leki przeciwwirusowe na grypę. Czym jest amantadyna, rymantadyna, oseltamiwir i zanamiwir?

    Najsilniejszymi lekami przeciwwirusowymi na grypę są amantadyna, rymantadyna (leki starej generacji), oseltamiwir i zanamiwir (leki nowej generacji). Stosowane są jedynie na wskazanie lekarza, który tylko w uzasadnionych przypadkach wdroży leczenie tymi substancjami. Mają one charakter wirusostatyczny, a leczenie z ich udziałem trwa najczęściej 5. dni. Jakie są przeciwwskazania do stosowania leków przeciwwirusowych, jaki jest ich mechanizm działania oraz kiedy leki na grypę są skuteczne? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Etenzamid – składnik leków przeciwbólowych i przeciwzapalnych. Właściwości, przeciwwskazania

    Etenzamid, czyli salicylan, to składnik, który często jest łączony z kwasem acetylosalicylowym i kofeiną. Komplet tych związków sprawia, że ich skuteczność przeciwbólowa lub przeciwzapalna jest bardzo wysoka. Zazwyczaj preparaty z tym składnikiem zalecane są w bólach głowy, bólach mięśniowo-szkieletowych, a także bólach o umiarkowanym nasileniu o podłożu zapalnym. Czy u dzieci można stosować etenzamid, jaka jest bezpieczna, maksymalna dawka dzienna tej substancji dla osoby dorosłej i jaki jest mechanizm działania etenzamidu? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Izotretynoina – działanie, dawkowanie, skutki oboczne, zasady terapii

    W ostatnich latach bardzo popularne stało się leczenie trądziku izotretynoiną. Pomimo wielu skutków ubocznych, z jakimi wiąże się ta terapia, decydują się na nią nawet te osoby, u których trądzik nie jest wyjątkowo nasilony. Czym jest izotretynoina, dlaczego kobiety w ciąży nie mogą jej stosować oraz jak wylicza się dawkę skumulowaną?

  • Ubichinol – co to jest? Wskazania do stosowania koenzymu Q10, dawkownie, efekty

    Ubichinol to aktywna forma koenzymu Q10, przez niektórych określana mianem „super paliwa" dla organizmu. Jest związkiem chemicznym z grupy chinonów, który wpływa na funkcjonalność komórek, dbając o ich prawidłowy rozwój. Aby uzupełnić niedobory koenzymu Q10, warto wybierać suplementy zawierające jego aktywną postać, która uważana jest za łatwiej przyswajalną niż postać utleniona – ubichinon. Kiedy stosować ubichinol, jak dawkować koenzym Q10 i na jakie efekty można liczyć, zażywając go regularnie?

  • Chlorella – jakie ma właściwości? Czy warto ją stosować i jak dawkować?

    Chlorella jest zieloną algą, która należy do grupy zielenic. Zawiera więcej kwasu foliowego i żelaza niż inne pokarmy roślinne. Suplementacja chlorelli może wpływać korzystnie na obniżenie czynników predysponujących do chorób sercowo-naczyniowych i metabolicznych, stanowić element uzupełniający niedobory białka, a także być stosowana podczas detoksu organizmu. Jak dawkować chlorellę, czy można ją stosować w ciąży lub podawać ją dzieciom, a także jakie mogą być skutki uboczne suplementacji tego produktu typu superfood?

  • Chlorheksydyna – w czym wystepuje? Leki z nią w składzie

    Chlorheksydyna to jeden ze środków najpowszechniej stosowanych do celów antyseptyki. Warto wiedzieć w jakich produktach występuje oraz jakie są przeciwwskazania do jego użycia. 

  • Jak działa mentol? W jakich produktach można go znaleźć?

    Mentol, który kojarzymy ze świeżym zapachem i odświeżającym smakiem, wykazuje wiele właściwości leczniczych. Z tego względu znajdziemy go nie tylko w kosmetykach czy popularnych produktach spożywczych, ale także i farmaceutykach. Jakie zatem dokładnie działanie wykazuje mentol? Czy może być szkodliwy? Kto powinien ograniczyć jego stosowanie?

  • Co stosować na oparzenia?

    Niewielkie i stosunkowo niegroźne oparzenia objawiają się zaczerwienioną skórą, bólem, obrzękiem lub pęcherzami. Możemy je samodzielnie wyleczyć przy zastosowaniu odpowiednich środków. Jakie zatem preparaty na oparzenia warto mieć w domowej apteczce? Podpowiadamy.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij