Olej Moringa – zastosowanie w kuchni i farmakologiczne

Przez mieszkańców doliny Nilu nazywane „drzewem oczyszczającym” i zdaniem badaczy nie ma w tym krzty przesady. Korzystnymi właściwościami zdrowotnymi odznaczają się praktycznie wszystkie części rośliny. Znalazły one także zastosowanie w kuchni - jako dodatek do potraw lub samodzielne danie. Z kolei dzięki właściwościom koagulującym, moringa stanowi ciekawą alternatywę dla środków do uzdatniania wody.

Literatura podaje, że moringa pochodzi z północnych Indii. Dziś stała się powszechna również i w całej Azji oraz Afryce. Tubylcy uważają ją za „nebedies”, co oznacza „nigdy nie umierające drzewo”. Osiąga od 5 do nawet 10 metrów wysokości, nie wymaga specjalnych warunków uprawy, odrasta po wycięciu i w przeciwieństwie do większości rosnących na ziemi drzew, produkuje owoce w czasie suszy.

Hindusi wierzyli, że moringa to drzewo zaczarowane. Straszono dzieci, że w jej koronie mieszkają złe duchy. W rzeczywistości, odgłosy, które przypominały zawodzenie, wydawały owady, które zlatywały się po zmroku.

Szerokie zastosowanie farmakologiczne

Choć podawane w mediach informacje mogą być mocno przekoloryzowane, niezaprzeczalnie moringa posiada wiele udowodnionych naukowo właściwości. Literatura podaje na przykład, że roślina może być przydatna w zaburzeniach sercowo-naczyniowych. Szczególne właściwości przypisuje się soku z liści, który miałby mieć korzystny wpływ na ciśnienie tętnicze krwi. Pozytywne działanie mają mieć też owoce, które według piśmiennictwa są w stanie obniżyć poziom cholesterolu całkowitego, cholesterolu frakcji LDL oraz triglicerydów. Badania naukowe wskazują również na możliwość działania antybakteryjnego (korzenie), przeciwnowotworowego (liście), regulacyjnego w chorobach tarczycy (wyciąg z liści), a nawet pielęgnacyjnego dla skóry i włosów (ekstrakt z nasion).

Wybrane przykłady zastosowania różnych części rośliny moringa
Korzeń – przeciwzapalne, tonizujące, na bóle stawów, pleców i nerek
Liście – przeczyszczające, przeciwgorączkowe, kontrola właściwej glikemii
Kwiaty – środek pobudzający, afrodyzjak, korzystne wobec profilu lipidowego

Zastosowanie w kuchni – oczyszczanie wody

Naukowców zafascynowała jednak inna właściwość Moringa oleifera – dzięki możliwościom koagulującym, zmiażdżone nasiona moringa są w stanie oczyścić wodę, co jak prognozują badacze, miałoby ogromne znaczenie dla zdrowia ludzi na całym świecie (Światowa Organizacja Zdrowia szacuje, że zanieczyszczona woda, złe warunki sanitarne oraz niewystarczająca higiena prowadzi rocznie do 1,6 milionów zgonów ludzi na świecie). Uzdatnianie wody przebiega w dwóch etapach. W pierwszym, przy zastosowaniu środków koagulujących (zwykle sole aluminium), dokonuje się oczyszczenia substancji takich jak minerały, resztki roślin oraz bakterii. W drugi etapie następuje dezynfekcja – do tego celu wykorzystuje się związki chloru, wodoru, ultrafiolet i ozon. Moringa oleifera, jako roślina nietoksyczna oraz biodegradowalna, miałaby znaleźć zastosowanie w tym pierwszym etapie.

Według WHO, brak dostępu do czystej wody oraz złe warunki higieniczne stanowią jedną z głównych przyczyn wysokiej śmiertelności ludzi w krajach rozwijających się. Zastosowanie tanich metod oczyszczania wody, może częściowo pomóc rozwiązać ten problem.

Wykorzystaj we własnej kuchni – domowe sposoby

Przeglądając ogólnodostępne artykuły znaleźliśmy informacje jak dokonać uzdatniania wody w warunkach domowych. Według scienceinschool.org do oczyszczenia 1 litra brudnej wody lub 2 litrów lekko zabrudzonej wody należy zaopatrzyć się w 100-150 mg nasion (czyli mniej więcej 1 sproszkowane nasionko na 1 litr). Zmiażdżone i rozpuszczone w odpowiedniej ilości płynu nasiona należy następnie wlać do wody, którą zamierzamy oczyścić i powoli mieszając pozwolić na opadnięcie zanieczyszczeń na dno. Po mniej więcej godzinie, 90% bakterii oraz zabrudzeń powinna zniknąć. Brzmi jak bajka? Nie potwierdzamy, ani też nie zaprzeczamy. Ostateczny werdykt pozostawiamy naukowcom.

Zastosowanie w kuchni – dodatek do potraw

Olej moringa tłoczony na zimno, to według niektórych zapisów, dobry pomysł na dodatek do sałatek, do kanapki, do skropienia zupy krem. Ze względu na wysoką temperaturę dymienia, może sprawdzić się również podczas smażenia. Ponieważ szybko jełczeje (a według innych źródeł – jest bardzo wytrzymały), poleca się go przechowywać w butelce z ciemnego szkła, w chłodnym miejscu, a po otwarciu zużyć w ciągu trzech miesięcy.

Liście moringi można przygotowywać podobnie jak szpinak – gotować we wodzie, albo dusić na patelni. W takiej postaci świetnie będą pasować do lekkiej ryby z grilla albo delikatnej, mięsnej pieczeni w towarzystwie kaszy. Owoce przypominające strąki, mogą stanowić ciekawy element potrawki albo zupy. Z kolei białe kwiaty, w formie ugotowanej sprawdzą się w sałatce, a jako wyekstrahowany nektar - do wyrobu miodu. 

Źródła:
1.    Anwar F. i wsp., 2006, Moringa oleifera: A Food Plant with Multiple Medicinal Uses, Phytother. Res. 21, 17–25 
2.    Drzewo dobrych wiadomości, Zwierciadło, http://zwierciadlo.pl/bez-kategorii/drzewo-dobrych-wiadomosci, dostęp 04.05.2017
3.    Scienceinschool.org


Podziel się: