Atopowe zapalenie spojówek i rogówki
Roman Wodowski

Atopowe zapalenie spojówek i rogówki

Choroby alergiczne są narastającym problemem zdrowotnym, również w odniesieniu do narządu wzroku, który jest dogodnym miejscem do rozwoju reakcji alergicznej z uwagi na brak istotnych barier mechanicznych, utrudniających dotarcie alergenów na powierzchnię oka. Obraz kliniczny tych schorzeń może się znacznie różnić, począwszy od przypadków o łagodnym przebiegu, a skończywszy na powikłaniach grożących utratą wzroku. Do najcięższych postaci alergicznego zapalenia spojówek zalicza się atopowe zapalenie spojówek i rogówki (atopic keratoconjunctivitis; AKC)(atopic keratoconjunctivitis; AKC).

Czym jest atopowe zapalenie spojówek i rogówki?

Atopowe zapalenie spojówek i rogówki zostało pierwszy raz opisane przez Hogana już w 1953 r. jako alergiczne zapalenie rozwijające się u osób chorujących na AZS (atopowe zapalenie skóry). Zmiany oczne zazwyczaj pojawiają się po kilku latach trwania atopowego zapalenia skóry. Schorzenie to występuje całorocznie (z minimalną sezonowością), zarówno u dzieci, jak i dorosłych (choć częściej u mężczyzn). Patomechanizm jest bardzo złożony i obejmuje nadwrażliwość typu I polegającą na degranulacji mastocytów indukowanej interakcją alergen–przeciwciało IgE. Aktywowane mastocyty uwalniają różne mediatory, co daje z kolei początek kaskadzie reakcji zapalnej.

Objawy atopowego zapalenia spojówek i rogówki

Widoczne są wypryskowe zmiany powiek. Utrzymuje się uporczywy świąd, a wskutek pocierania okolicy oczu dochodzi do przerzedzenia brwi (objaw Hertoga) i rzęs. Występuje także zespół suchego oka (z powodu dysfunkcji gruczołów Meiboma), światłowstręt, łzawienie, pieczenie oraz śluzowo-ropna wydzielina w worku spojówkowym. W obrębie spojówki stwierdza się brodawki i plamki Trantasa-Hornera (skupiska zwyrodniałych eozynofili i komórek nabłonka na powierzchni brodawek spojówki). Atopowe zapalenie spojówki i rogówki zawsze dotyczy spojówki, a u około 75% chorych również rogówki. Zmiany rogówkowe są efektem działania mediatorów zapalnych, mechanicznego drażnienia przez brodawki, ale wynikają także z pocierania oczu wskutek świądu.

Powikłania atopowego zapalenia spojówek i rogówki

Przewlekłe pocieranie oczu może być przyczyną powstania czy też progresji stożka rogówki. Atopowe zapalenie spojówek, ze względu na upośledzoną odporność komórkową, predysponuje też do wtórnych infekcji bakteryjnych i grzybiczych oraz ciężkich zakażeń wirusem Herpes simplex.

Leczenie  - współpraca okulisty, alergologa i dermatologa

Leczenie jest długotrwałe i  wymaga współpracy lekarzy kilku specjalności: okulisty, alergologa oraz dermatologa. Przede wszystkim należy nawilżać skórę powiek specjalnie do tego przeznaczonymi emolientami (najlepiej testowanymi okulistycznie), stosować preparaty sztucznych łez (koniecznie bez konserwantów) oraz rygorystycznie przestrzegać higieny. Profilaktycznie stosuje się stabilizatory mastocytów (np. kromoglikan sodu). Tego typu leki zapobiegają degranulacji komórek tucznych, przez co nie dochodzi do uwalniania mediatorów zapalnych, w tym histaminy. Leki z tej grupy nie są jednak skuteczne w leczeniu objawów już istniejącego stanu zapalnego. Ich główną rolą jest zapobieganie. Stosuje się także kortykosteroidy miejscowe (choć z uwagi na ich działania niepożądane –stosujemy je krótkotrwale). W przypadku bardzo nasilonego świądu pomocne mogą okazać się doustne leki przeciwhistaminowe. W bardzo ciężkich przypadkach stosuje się immunosupresję układową.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Jak zadbać o wzrok dziecka w roku szkolnym?

    Prawidłowe widzenie jest jednym z kluczowych elementów w efektywnym procesie edukacji dziecka. Tymczasem, okazuje się, że znaczna część dzieci w wieku szkolnym ma problemy ze wzrokiem. To z kolei przekłada się na trudności z nauką, a nawet problemy wychowawcze. W przeciwieństwie do osób dorosłych z zaburzeniami widzenia, dzieci rzadko same zgłaszają tego typu problemy. Powody są prozaiczne - często nie są po prostu świadome, że można widzieć lepiej. Dlatego to rodzice powinni być szczególnie czujni. Oczywiście ważne jest nie tylko reagowanie na alarmujące sygnały, ale również profilaktyka…

  • Zwolnienie z zajęć WF. Czy może je wystawić lekarz okulista?

    Aktywność fizyczna w ramach zajęć WF jest niezwykle istotna dla prawidłowego rozwoju dziecka. Rodzice nie powinni z niej tak łatwo rezygnować, zwłaszcza, że skutki mogą być dramatyczne (otyłość, podwyższone ciśnienie tętnicze, wady postawy, niska wydolność organizmu). Niekiedy istnieją jednak uzasadnione przesłanki zdrowotne ku podjęciu takiej decyzji. Czy są wśród nich dolegliwości okulistycznej natury?

  • Jaskra normalnego ciśnienia

    Większość pacjentów kojarzy jaskrę wyłącznie z podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym. Tymczasem tak naprawdę mianem jaskry określa się wieloczynnikową grupę chorób, których wspólnym mianownikiem jest postępująca neuropatia (uszkodzenie) nerwu wzrokowego, a w efekcie ubytki w polu widzenia lub nawet nieodwracalna utrata wzroku (dlatego tak ważne są regularne kontrole okulistyczne). Owszem, podstawowym czynnikiem ryzyka powstania tej neuropatii jest zbyt wysokie ciśnienie wewnątrzgałkowe (jego statystyczna norma wynosi od 10 do 21 mm Hg). U części pacjentów nie ma jednak związku między jego wysokością a progresją neuropatii nerwu wzrokowego. Mowa wówczas o tzw. jaskrze normalnego ciśnienia.

  • Co to jest astygmatyzm? Postępowanie i przyczyny

    „Jestem krótkowidzem”, „Jestem dalekowidzem” – takie określenia oddziałują na naszą wyobraźnię i rzadko pojawia się problem z ich zrozumieniem. Nieco inaczej jest z astygmatyzmem (zwanym również niezbornością). Tymczasem to powszechnie występująca wada wzroku. Uważa się, że nawet ponad dwie trzecie osób dorosłych ma astygmatyzm. Oczywiście astygmatyzm może być krótkowzroczny i nadwzroczny, czyli, mówiąc potocznie, minusowy i plusowy. Co jest zatem istotą tej wady wzroku? Jak można ją korygować?

  • Stymulacja wzroku niemowlaka

    Noworodek widzi jedynie mglisty zarys tego, co osoba dorosła. Do końca pierwszego roku życia rozwój tych początkowo niedoskonałych funkcji widzenia przechodzi imponującą, wręcz etapową przemianę. Warto znać poszczególne stadia i wiedzieć jak wspierać doskonalenie się tego procesu. Czy rzeczywiście mądrym rozwiązaniem są kolorowe karuzele i pstrokate zabawki wieszane nad dzieckiem już w pierwszych dniach jego życia? A może lepsze są dla niego te nieskomplikowane, czarno-białe?

  • Dbajmy o oczy latem

    Powszechnie przyjmuje się, że słońce wpływa niezwykle korzystnie na nasze zdrowie. Można tu przytoczyć szereg artykułów naukowych na temat jego oddziaływania choćby na nasz układ kostny czy odpornościowy. Oczywiście rozwinęła się także świadomość jakie może mieć skórne konsekwencje nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV (nie tylko w kwestii ewentualnych zmarszczek). Nadal jednak raczkuje wiedza na temat wpływu promieni słonecznych na kondycję narządu wzroku. Jaki wpływ ma słońce na nasze oczy? Jak je chronić? Czy warto zakupić okulary przeciwsłoneczne lub okulary fotochromatyczne?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij