Podstawowa Opieka Zdrowotna: odpowiadamy na najważniejsze pytania
Katarzyna Szulik

Podstawowa Opieka Zdrowotna: odpowiadamy na najważniejsze pytania

W ciągu kilku ostatnich dni lekarze POZ byli głównym tematem rozmów w mediach i polskich domach, dlatego przypominamy jakich świadczeń możemy od nich oczekiwać oraz jakie zmiany w pracy lekarzy rodzinnych przyniosły nowe przepisy, które weszły w życie 1 stycznia 2015 roku.

Kto może skorzystać z opieki lekarza rodzinnego?

Podstawą do uzyskania opieki w ramach POZ jest ubezpieczenie zdrowotne. Każdy posiadający je pacjent może wybrać przychodnię oraz lekarza (a także pielęgniarkę i położną), który obejmie go opieką, składając odpowiednią deklarację w danej placówce. Można to zrobić w dowolnym miejscu, ponieważ przy wyborze nie obowiązuje rejonizacja, a więc podstawowym kryterium wyboru powinny być kompetencje lekarza, który ma udzielać pomocy.

W jakich dniach i godzinach przyjmują lekarze POZ?

Placówki POZ działają od poniedziałku do piątku między 08:00 a 18:00. Rejestracji można dokonywać osobiście, przez telefon lub za pośrednictwem innej osoby. W przypadkach uzasadnionych medycznie lekarz może nas przyjąć jeszcze tego samego dnia, a jeżeli nie ma takiej potrzeby, termin wizyty jest ustalany indywidualnie.

W pozostałym czasie, tzn. między 18:00 a 08:00 następnego dnia, a także całodobowo w soboty, niedziele i dni ustawowo wolne od pracy, pomoc jest udzielana w ramach tzw. nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej i z założenia powinna dotyczyć przypadków nagłych oraz nie wymagających zwłoki, a także związanych z koniecznością kontynuacji leczenia.

Czy mogę korzystać z pomocy lekarza POZ z innej przychodni niż ta, do której jestem zapisany?

Prawo do opieki w ramach POZ w razie nagłego zachorowania pozostaje w mocy również, jeśli znajdujemy się poza miejscem zamieszkania i z dala od gabinetu, w którym jesteśmy zapisani, na przykład będąc na wakacjach. W takim wypadku możemy zwrócić się o pomoc do innego lekarza rodzinnego pod warunkiem, że przyjmuje pacjentów w placówce mającej podpisaną umowę z NFZ.

Jakich świadczeń i usług może udzielić lekarz POZ?

Lekarze rodzinni świadczą szereg usług, które powinny zagwarantować podstawową opiekę zdrowotną w możliwie jak najszerszym zakresie. Ubezpieczeni mogą więc liczyć nie tylko na standardowe badanie, poradę, skierowanie, wystawienie zwolnienia czy wypisanie recepty na leki (również zalecone przez innego lekarza po otrzymaniu pisemnego potwierdzenia), ale również na dostęp do bezpłatnych badań diagnostycznych, wykonywanych na podstawie skierowania i w laboratorium wskazanym przez lekarza. W ramach POZ pacjent może liczyć również na wykonanie obowiązkowych szczepień ochronnych, uzyskanie zlecenia na zakup niektórych przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych oraz wykonanie zabiegów w gabinecie lub w domu pacjenta. W uzasadnionych przypadkach ma też prawo do transportu sanitarnego do szpitala lub poradni. Obejmuje ono również tzw. transport „daleki”, przysługujący pacjentom zmuszonym do korzystania ze świadczeń medycznych poza granicami kraju.

Jakie badania mogę wykonać bezpłatnie w ramach POZ?

Wśród nich znajdują się badania morfologiczne (krwi), biochemiczne i immunochemiczne (m.in. cholesterol, białko, glukoza), kału, moczu i układu krzepnięcia, a także badania mikrobiologiczne (posiewy moczu, kału i wymazu z gardła), EKG w spoczynku, diagnostyka ultrasonograficzna (USG) m.in. tarczycy, nerek, pęcherza moczowego, brzucha i węzłów chłonnych, spirometria i zdjęcia radiologiczne. Lekarz rodzinny może również wystawiać skierowania na badania endoskopowe, czyli gastroskopię i kolonoskopię które można wykonać w dowolnej placówce medycznej posiadającej kontrakt z NFZ. Pełen wykaz bezpłatnych badań znajduje się na stronach Ministerstwa Zdrowia.

Czy potrzebuję skierowania do każdego lekarza specjalisty?

Lekarze rodzinni są zobowiązani do wystawiania skierowań do lekarzy specjalistów. Od 1 stycznia 2015 r. ta konieczność dotyczy również wizyt u okulisty oraz dermatologa w razie poważniejszych schorzeń, którym nie może zaradzić lekarz POZ. Skierowania nie są wymagane w przypadku wizyt u ginekologa, wenerologa, dentysty, psychologa oraz onkologa.

Lekarz POZ wydaje również skierowania na leczenie rehabilitacyjne i uzdrowiskowe w placówkach działających w ramach umów z NFZ. Po jego otrzymaniu na leczenie trzeba się zgłosić w ciągu 30 dni od daty wystawienia.

Jaką rolę w leczeniu nowotworów po wprowadzeniu pakietu onkologicznego pełni lekarz rodzinny?

W związku z wejściem w życie pakietów onkologicznego i kolejkowego 1 stycznia 2015 r. rola i pozycja lekarza POZ uległa zmianie. Ich funkcja w opiece onkologicznej zwiększyła się dzięki narzędziom ułatwiającym opiekę onkologiczną. Zgodnie z deklaracjami Ministerstwa Zdrowia, zmiany nie wykraczają poza standardowe kompetencje lekarzy i wiążą się z możliwością zlecania większej liczby badań, w tym hematologicznych, spirometrii, a także ultrasonograficznych i elektrokardiograficznych. Na ich podstawie lekarz powinien stwierdzić, czy potencjalny pacjent onkologiczny powinien uzyskać skierowanie do specjalisty w celu kontynuacji leczenia. W tym wypadku pacjent otrzyma kartę diagnostyki i leczenia onkologicznego, która uprawnia do badań i konsultacji bez kolejki. W ten sposób lekarz rodzinny stanie się pierwszym ogniwem diagnostyki onkologicznej, która dzięki pakietowi ma przebiegać sprawnie i umożliwić jak najszybsze podjęcie leczenia w przypadku nowotworów złośliwych.

Co zrobić, jeśli mój lekarz POZ jest niedostępny lub nie jestem zadowolony z opieki?

Jeśli z jakichś powodów nie będziemy zadowoleni z usług w ramach POZ, zmienimy miejsce zamieszkania lub, jak w przypadku ostatnich protestów lekarzy związanych z Porozumieniem Zielonogórskim, zastaniemy zamknięty gabinet, możemy bezpłatnie zmienić lekarza trzy razy w ciągu roku po wypełnieniu stosownej deklaracji (powinna być dostępna w rejestracji). Każda kolejna zmiana wiąże się z opłatą wynoszącą 80 złotych, chyba że wynika z przyczyn niezależnych od nas. W takim wypadku powinniśmy otrzymać kopię, odpis lub wyciąg z pełnej dokumentacji medycznej, którą musimy dostarczyć do nowego gabinetu, co również wiąże się z opłatą. W razie trudności z dostępem do lekarza POZ, nagłej pomocy możemy szukać w szpitalach i na dyżurach nocnej i świątecznej opieki medycznej.

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi

Polecane artykuły

  • Które ryby warto przyrządzić na święta?

    Trudno wyobrazić sobie świąteczny stół bez ryby. Oprócz tradycyjnego karpia czy śledzia warto w oryginalny sposób zaserwować również inne gatunki tej niezwykle zdrowej potrawy. 

  • Święta w ciąży – co może jeść ciężarna, a czego musi unikać?

    Kobieta w ciąży powinna jeść nie za dwoje, a dla dwojga, musi starać się tak komponować swoją dietę, aby dostarczała ona maluszkowi wszystkich niezbędnych składników. Znalezienie balansu między smakiem i zdrowiem może być szczególnie trudne w święta, gdy stół wręcz ugina się pod ciężarem aromatycznych potraw. 

  • Wielkanoc dla alergików: bez mleka, jaj i pszenicy

    Nietolerancje pokarmowe dają się szczególnie we znaki podczas świąt. Osoby nietolerujące laktozy, a więc mleka i jego przetworów, muszą zapomnieć o tradycyjnym serniku, bezglutenowcy nie zjedzą żurku, zaś uczuleni na jaja zostaną zmuszeni obyć się bez koronnej, wielkanocnej potrawy. Czym zastąpić żelazne pozycje ze świątecznego menu?

  • Pachnące święta - przegląd korzennych przypraw

    Imbir, cynamon i anyż trafiają do każdej polskiej kuchni w okresie przedświątecznym jako składniki pierniczków, ciast i kompotu z suszu. Warto o nich pamiętać, ponieważ usprawniają trawienie, dzięki czemu łagodzą skutki świątecznego przejedzenia. Ulga w dolegliwościach żołądkowych to jednak tylko jedna z wielu prozdrowotnych właściwości korzennych przypraw.

  • Jak obchodzić Święta Wielkanocne podczas pandemii?

    W tegoroczne Święta Wielkanocne ze względu na pandemię koronawirusa, podobnie jak w roku ubiegłym, musimy zrezygnować z rodzinnych spotkań i odwiedzin, a w większości przypadków również z uczestnictwa w rytuałach religijnych. Nie oznacza to, że nawet w tych trudnych warunkach nie można przeżyć świąt radośnie i duchowo – wręcz przeciwnie, właśnie teraz warto zadbać, by w miarę możliwości utrzymać dobrze znane tradycje i zadbać o  namiastkę normalności w tym trudnym okresie. 

  • Domowa opieka nad chorym na Covid-19 – podstawowe zasady

    Zgodnie z danymi pochodzącymi z Chin, około 80 proc. osób, u których wynik testu na obecność SARS-CoV-2 okaże się pozytywny, doświadczy wyłącznie łagodnych objawów, niewykraczających poza dyskomfort związany ze zwykłą grypą lub przeziębieniem. W związku z tym, by nie stwarzać zagrożenia dla siebie i innych pacjentów, większość chorych będzie odsyłana do domów, by w ich zaciszu leczyć chorobę zgodnie ze wskazaniami lekarza. Ta sytuacja może dotknąć większość z nas, dlatego warto znać zasady postępowania i przygotować się na tę ewentualność. 

  • Koronawirus u dzieci – czy naprawdę większość przechodzi go bezobjawowo?

    Pandemia koronawirusa uderzyła przede wszystkim w seniorów, natomiast wśród najmłodszych odnotowano stosunkowo niewiele zakażeń i ofiar COVID-19. Większość dzieci przechodzi infekcję łagodnie lub nawet bezobjawowo, co jednak nie oznacza, że choroba im nie zagraża – ostrzegają badacze z Rutgers University. Zgodnie z ich badaniem, dzieci i nastolatki również są narażone na ciężki przebieg choroby, zwłaszcza gdy posiadają choroby towarzyszące.

  • COVID-19 a ciąża: nikłe szanse na zarażenie dziecka koronawirusem podczas porodu

    Rozłąka z dzieckiem tuż po porodzie to traumatyczne przeżyci dla każdej matki, do którego w wielu wypadkach zmusiła pandemia. W trosce o zminimalizowanie ryzyka zakażenia, matki chore na COVID-19 rodzą przez cięcie cesarskie i są izolowane od dziecka tuż po porodzie, bez możliwości kontaktu i naturalnego karmienia do chwili stwierdzenia, że niebezpieczeństwo związane z chorobą minęło. Coraz więcej badań pokazuje jednak, że te środki ostrożności są zbyt drastyczne, ponieważ ryzyko transmisji wirusa z matki na dziecko jest znikome. 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij