Borówka brusznica — na przebarwienia i rozświetlenie skóry

Substancje zawarte w liściach borówki mogą hamować namnażanie bakterii Helicobacter pylori, odpowiadającej za występowanie wrzodów żołądka.

Spis treści

Borówka brusznica – wygląd, pochodzenie, morfologia

Borówka brusznica (łac. Vaccinium vitis idaea), pochodząca z rodziny wrzosowatych (łac. Ericaceae), jest krzewinką osiągającą wysokość około 20 cm. Roślina występuje na terenie Azji, Ameryki Północnej oraz Europy. Borówka rośnie na terenach dobrze nasłonecznionych, zwykle w niewielkich skupiskach, najlepiej na zakwaszonej glebie. Krzew owocuje od maja do lipca, a owoce charakterystyczną czerwoną barwę uzyskują czasami dopiero po zebraniu.

Borówka czerwona ma niewielkie skórzaste liście osadzone na wznoszących się ku górze pędach. Kwiaty, zwykle barwy białej lub różowej, występują w postaci małych dzwonków. Owocem borówki brusznicy jest jagoda o intensywnym czerwonym kolorze.

Surowcem o znaczeniu farmaceutycznym są liście borówki brusznicy (łac. Folium Vitis idaeae), zebrane w miesiącach letnich (od czerwca do sierpnia). Liść borówki jest kształtu jajowatego lub eliptycznego, z blaszką o charakterystycznie podwiniętych brzegach. Liście borówki powinny zawierać nie mniej niż 4% glikozydów fenolowych w przeliczeniu na arbutynę.
Pewne znaczenie lecznicze oraz spożywcze może mieć również świeży owoc borówki - Fructus Vitis idaeae.

Borówka brusznica – zastosowanie i wskazania

Podstawowym wskazaniem do zastosowania preparatów zawierających liście borówki brusznicy jest infekcja układu moczowego. Roślina, dzięki zawartości glikozydów fenolowych zmniejsza stan zapalny w obrębie dróg moczowych i działa silnie odkażająco.

Ponadto, substancje zawarte w liściach borówki mogą hamować namnażanie bakterii Helicobacter pylori, odpowiadającej za występowanie wrzodów żołądka. Liście wykazują również ograniczone działanie przeciwbiegunkowe.

Badania wskazują na nowe, ciekawe wnioski dotyczące stosowania liści i owoców borówki. Niektóre badania na zwierzętach potwierdzają wpływ substancji zawartych w owocach borówki na aktywność enzymów biorących udział w trawieniu tłuszczów. Wyniki badań sugerują, że borówka może mieć obiecujący potencjał w ograniczaniu otyłości u ludzi. 

Poza właściwościami leczniczymi wyciągi z borówki znalazły również zastosowanie w kosmetyce. Praktyka kosmetyczna i badania naukowe udowodniły, że wyciągi z liści borówki działają depigmentacyjnie rozświetlając zmiany przebarwieniowe skóry.

Owoce borówki są wykorzystywane w produkcji dżemów, kompotów, soków, czy deserów.

Legenda mówi, że borówka brusznicy została stworzona przez  diabła. Jagody tej rośliny były trujące i każdy kto je zjadł umierał, a jego dusza trafiała do diabła. Pan Bóg na każdym owocu borówki uczynił znak krzyża i usunął z nich całą truciznę. W zamierzchłych czasach wierzono, że liście borówki mają moc przeciwdziałania nieczystym intencjom i odpędzania tzw. złego spojrzenia. Szczególnie na obszarach niewielkich wiosek, w celu uchronienia się przed pechem i "złym okiem" noszono ze sobą niewielki woreczek zawierający suche liście borówki brusznicy.

Borówka brusznica – działanie, właściwości, skład

W wyciągu z liści borówki brusznicy główną frakcję czynną stanowią glikozydy fenolowe, w tym arbutyna i hydrochinon, a także pochodne arbutyny: kawoiloarbutyna oraz 6-acetyloarbutyna.
Ponadto, liście zawierają nawet do 10% garbników katechinowych, a także flawonoidy − głównie kwercetynę i mirycetynę.

Arbutyna pod wpływem enzymów występujących w jelicie ulega przekształceniu do hydrochinonu, który łączy się z kwasem siarkowym lub glukuronowym i w tej postaci jest transportowany. W przypadku wystąpienia infekcji bakteryjnej, pH moczu wzrasta do wartości około 8. Zasadowe środowisko sprzyja hydrolizie cząsteczki hydrochinonu sprzężonego z kwasami do wolnego hydrochinonu wykazującego właściwości przeciwbakteryjne. 

Liść jak i owoc borówki brusznicy, ze względu na obecność garbników katechinowych charakteryzuje się pewnymi właściwościami przeciwbiegunkowymi. 

Ponadto, najnowsze badania na zwierzętach wskazują, że związki fenolowe zawarte w owocach borówki brusznicy mogą zmniejszać aktywność lipazy trzustkowej – enzymu aktywnie uczestniczącego w trawieniu tłuszczów, ograniczając w ten sposób tworzenie tkanki tłuszczowej.

Arbutyna zawarta w preparatach z borówki hamuje syntezę barwnika występującego w skórze – melaniny. Kosmetyki zawierające wyciągi z borówki brusznicy usuwają przebarwienia i działają rozświetlająco.

Borówka brusznica – stosowanie i dawkowanie

Liść borówki brusznicy może być stosowany w postaci odwaru jako środek moczowo-odkażający. Podczas stosowania odwaru z borówki czerwonej ważna jest systematyczność i odpowiednie przygotowanie produktu. Stosowany napar powinien być zawsze świeży.
W celu przygotowania odwaru należy zalać około 2 gramów surowca 200 ml letniej wody, którą należy stopniowo doprowadzić do wrzenia i gotować przez pięć minut. 

Kosmetyki zawierające wyciągi z liści lub owoców borówki zaleca się stosować zwykle na noc jako preparaty przeciwdziałające podrażnieniom i zaczerwienieniom skóry.

Borówka brusznica – interakcje z lekami i ziołami

Stosowanie wyciągów oraz naparów z borówki brusznicy nie jest zalecane w połączeniu ze środkami powodującymi zakwaszenie moczu. Niskie pH moczu może zmniejszać siłę przeciwbakteryjnego działania surowca.

Borówka brusznica – skutki uboczne, przedawkowanie

W przypadku przyjęcia zbyt dużej ilości preparatów zawierających wyciągi z borówki brusznicy istnieje ryzyko pojawienia się objawów ze strony przewodu pokarmowego takich jak nudności lub wymioty.
Ze względu na zawartość garbników zbyt częste stosowanie może spowodować wystąpienie zaparć i podrażnień błony śluzowej żołądka.

Leki zawierające Borówkę brusznicę

Suplementy i wyroby medyczne zawierające Borówkę brusznicę

Kosmetyki zawierające Borówkę brusznicę

Działanie

  • antyseptyczne
  • moczopędne (diuretyczne) (zwiększa objętość wydalanego moczu)
  • przeciwbiegunkowe
  • ściągające

Postacie i formy

  • susz
  • tabletka
  • kapsułka
  • krem
  • szampony i odżywki do włosów
  • żelki

Substancje aktywne

  • kwercetyna
  • garbniki
  • kwas ursolowy
  • arbutyna
  • kawoiloarbutyna
  • mirycetyna

Surowiec

  • owoc
  • liść
Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij