Nowotwory głowy i szyi
Michał Posmykiewicz

Nowotwory głowy i szyi

Nowotwory głowy i szyi mają ze sobą kilka cech wspólnych: przede wszystkim cechuje je podobny przebieg kliniczny, jak również mają one zbliżoną etiopatogenezę oraz patomorfologię. Do tej grupy nowotworów zalicza się raki górnej części przewodu pokarmowego i układu oddechowego (nowotwory jamy ustnej, języka, wargi, gardła, krtani, jamy nosowej oraz zatok obocznych nosa), jak również nowotwory ucha, gruczołów ślinowych (ślinianek) oraz tarczycy. Zdarza się, że w obrębie głowy i szyi występują też nowotwory układu chłonnego, mięsaki, jak również nowotwory swoiste dla tej lokalizacji, do których zalicza się szkliwiaka, nerwiaka węchowego oraz przyzwojaka.

Jakie są główne cechy nowotworów głowy i szyi?

Przede wszystkim nowotwory należące do tej grupy charakteryzują się wzrostem głównie miejscowo-regionalnym i względnie małym ryzykiem wystąpienia odległych przerzutów. Niepowodzenia w leczeniu obejmują zatem najczęściej niewyleczone nowotwory lub nawrot w obrębie ogniska pierwotnego i regionalnych węzłów chłonnych. Z tego powodu o wynikach leczenia decyduje przede wszystkim radykalizm leczenia miejscowo-regionalnego. 

Czy nowotwory głowy i szyi są częste?

Złośliwe nabłonkowe nowotwory głowy i szyi stanowią ponad 6% wszystkich nowotworów występujących u człowieka i są przyczyną około 5% zgonów z powodu obecności nowotworu. Najczęstszym nowotworem w tej grupie jest rak krtani, zajmuje on wysoką pozycję w zestawieniach zapadalności i umieralności na nowotwory złośliwe u mężczyzn. Rak krtani występuje u mężczyzn zdecydowanie częściej niż u kobiet (dotyczy to zresztą wszystkich nowotorów głowy i szyi). Zdecydowanie rzadziej występują natomiast raki gardła, wargi czy też jamy ustnej. 

Powiązane produkty

Jakie czynniki są odpowiedzialne za rozwój nowotworów głowy i szyi?

Do najważniejszych czynników etiologicznych rozwoju nowotworów głowy i szyi należą długotrwałe narażenie na dym tytoniowy, jak również nadużywanie alkoholu. Ponadto pewną rolę odgrywają też nieprawidłowe nawyki żywieniowe, przede wszystkim chodzi tu o brak witamin, warzyw i owoców. Dodatkową rolę w powstawaniu nowotworów głowy i szyi odgrywa też przewlekłe drażnienie, między innymi źle dopasowana proteza zębowa. Ponadto do rozwoju tej grupy nowotworów przyczyniają się również różnego rodzaju niedoobory, np, niedobór żelaza na podłożu zespołu Plummera-Vinsona. Czynnikiem etiologicznym usposabiającym do rozwoju raka nosowej części gardła jest też zakażenie wirusem Epsteina-Barr, a dla raków zatok obocznych nosa - przewklekłe stany zapalne oraz obecność polipów nosa.  

Czy nowotwory głowy i szyi rozwijają się zwykle na podłożu innych zmian?

Zazwyczaj tak. Zwykle najpierw obecne są zmiany przedrakowe, które z biegiem czasu predysponują do rozwoju nowotworów. Do zmian tych zalicza się przede wszystkim rogowacenie białe (inaczej to leukoplakia) błony śluzowej jamy ustnej, ustnej części gardła, wargi lub krtani. Kolejną zmianą przedrakową jest erytroplakia (czyli "zmiana czerwona"), która charakteryzuje się wysokim odsetkiem przemiany złośliwej. Ponadto, do zmian przedrakowych zalicza się też nadmierne rogowacenie, czyli hiperkeratozę, wargi, jak również rzadko przekształcające się w zmiany złośliwe brodawczaki krtani. Bezpośrednią zmianą przedrakową jest także dysplazja. 

Jakie są najczęstsze objawy nowotworów głowy i szyi?

Objawy kliniczne nowotworów głowy i szyi różnią się w zależności od pierwotnej lokalizacji guza, jednak do najczęstszych wspólnych dolegliwości zalicza się bóle, owrzodzenie, naciek, zaburzenia oddychania, jak również zaburzenia w przyjmowaniu pokarmów i zaburzenia mowy. Nowotwory zlokalizowane w tym rejonie mogą też doprowadzać do zaburzeń węchu, wzroku, smaku i słuchu. Należy pamiętać, że względnie często pierwszym objawem nowotworów głowy i szyi jest powiększenie okolicznych węzłow chłonnych, co spowodowane jest przerzutami. A jakie są charakterystyczne objawy poszczególnych nowotworów okolicy głowy i szyi? W przypadku jamy ustnej jest to owrzodzenie, naciek, dolegliwości bólowe przy jedzeniu oraz ograniczenie ruchomości języka. W przebiegu nowotworu wargi stwierdza się natomiast stwardnienie i owrzodzenie, zaś w przypadku raka języka obecne jest owrzodzenie, naciek oraz unieruchomienie języka. W przypadku raka policzka można zaobserwować również naciek i owrzodzenie oraz leukoplakię. W przypadku nowotworów szczęki i żuchwy stwierdza się zwykle zniekształcenia twarzy, zaburzenia widzenia, zaburzenia drożności nosa, dolegliwości bólowe oraz objawy neurologiczne. W  przypadku raka krtani najczęstsze objawy to zazwyczaj chrypka, ból, trudności w przełykaniu oraz duszność. W przypadku raka gardła obecny jest zwykle ból (samoistny i przy przełykaniu), jak również uczucie obecności ciała obcego w gardle, chrypka, krwawienie z nosa czy też ubytki neurologiczne w zakresie nerwów czaszkowych. 

Jak wygląda diagnostyka w przypadku podejrzenia nowotworów głowy i szyi?

W pierwszej kolejności lekarz musi zebrać od pacjenta szczegółowy wywiad dotyczący dolegliwości. Następnie, lekarz musi dokładnie zbadać pacjenta, musi ocenić także stan węzłów chłonnych szyjnych i nadobojczykowych. Następnie pacjent musi zostać zbadany laryngologicznie, niezbędne jest również badanie endoskopowe. W przypadku podejrzanych zmian należy też wykonać biopsję, zarówno z podejrzanej zmiany, jak i z okolicznych węzłów chłonnych. Wykonuje się też badania obrazowe: usg węzłów chłonnych, tomografię komputerową i rezonans magnetyczny, "zwykłe" zdjęcie rtg ma zwykle ograniczoną wartość diagnostyczną. Czasami zachodzi potrzeba wykonania scyntygrafii kości. Na podstawie tych wszystkich badań można określić stopień zaawansowania klinicznego nowotworu i dzięki temu wybrać właściwą dla konkretnego przypadku metodę leczenia. 

Jak wygląda leczenie nowotworów głowy i szyi?

Radykalną metodą leczenia jest oczywiście zabieg operacyjny, który łączy się zazwyczaj z radioterapią. Chorzy we wczesnym stadium rozwoju raka zwykle wymagają nawet włączenia tylko jednej z tych metod. W bardziej zaawansowanych przypadkach stosuje się zabieg operacyjny połączony z chemio i/ lub radioterapią. Rokowanie zależy oczywiście od stopnia zaawansowania nowotworu oraz jego lokalizacji, w przypadku wcześnie wykrytych zmian odsetek przeżyć 5-letnich waha się w granicach 60-80%, zaś w przypadku rozsianego procesu nowotworowego rokowanie jest niestety niepomyślne. 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Lukrecja – co to za roślina? Właściwości, działanie, przeciwwskazania

    Któż z nas chociaż jeden raz w życiu nie zetknął się z niezwykłymi, czarnymi cukierkami o ślimakowatym kształcie? Ponoć albo się je kocha, albo nienawidzi. Charakterystyczny kolor i smak słodycze te zawdzięczają zawartości ekstraktu z lukrecji – rośliny, nad której bogactwem zastosowań warto się pochylić. Czym zatem jest lukrecja, jakie ma właściwości i jaki może mieć wpływ na nasze zdrowie?

  • Co to jest colostrum bovinum (siara bydlęca)? Colostrum na odporność – dla dzieci i dorosłych

    Colostrum, inaczej siara, to naturalne bogactwo związków wspomagających nie tylko odporność, ale również wpływających pozytywnie na poziom żelaza. Ostatnio zyskuje na popularności względem tradycyjnych środków na odporność, mogą ją przyjmować także niemowlęta i dzieci. Rodzaje siary są różne – od bydlęcej, przez owczą, po kozią. Kiedy warto zastosować colostrum? Jakie preparaty znajdziemy na aptecznej półce?

  • Tran – właściwości. Czy tran wpływa na odporność?

    https://www.doz.pl/czytelnia/a15962-Omega-3__wlasciwosci_zrodla_zapotrzebowanie_na_kwasy_tluszczowe_omega-3Tran to olej otrzymywany z dorsza atlantyckiego lub innych ryb dorszowatych (olej z wątroby rekina nie jest tranem, ma bowiem inny skład i inne właściwości). Tran zawiera witaminę D i A, a także kwasy omega-3 (DHA i EPA), które mają korzystny wpływ na układ odpornościowy, nerwowy oraz krwionośny. Kiedy stosować olej z wątroby dorsza? Jak wybrać najlepszy tran dla dziecka i dla osoby dorosłej?

  • Domowe sposoby na wzmocnienie odporności – jak w prosty sposób wzmocnić organizm?

    Stosowanie domowych sposobów na odporność może okazać się bardzo dobrym rozwiązaniem, które z jednej strony pomoże w uniknięciu rozwoju infekcji, a z drugiej wspomoże terapię lekami, poprzez pobudzenie układu immunologicznego. W poprawie kondycji układu odporności istotne jest przestrzeganie kilku zasad, zaczynając od codziennego obowiązku zjedzenia pożywnego śniadania, kończąc na suplementacji żelaza i kwasów omega-3, których być może w pełni nie dostarczamy wraz z posiłkami. Dbając o naszą odporność niezmiernie istotne jest dbanie o nasz układ pokarmowy. Jakie suplementy przyjmować, czego unikać, a nad czym popracować w trosce o odporności? Odpowiedzi na te pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Suplementy i witaminy na odporność – jak uniknąć infekcji?

    Suplementy na odporność stały się bardzo popularne szczególnie w okresie pandemii COVID-19. Sięgamy po nie równie często w okresie zmieniających się pór roku, licząc, że pomogą nam uniknąć infekcji bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych. Preparaty na odporność mają przede wszystkim stymulować układ immunologiczny tak, aby ten szybciej i mocniej odpowiadał na atakujące go patogeny chorobotwórcze. Jak wybrać najlepsze suplementy zwiększające odporność, jak je dawkować i czy można je zażywać będąc w ciąży?

  • Dlaczego profilaktyczne picie płynu Lugola jest niebezpieczne dla zdrowia?

    W ostatnich dniach bardzo wzrosło zainteresowanie płynem Lugola. Niektórzy próbują stosować go profilaktycznie, a nie z powodu wyraźnych wskazań zdrowotnych. Wprawdzie płyn Lugola wykazuje działanie antyseptyczne, a znajdujący się w nim jod wpływa korzystnie na pracę tarczycy, ale zażywanie go na „własną rękę” może mieć bardzo negatywne, a wręcz tragiczne w skutkach konsekwencje. Dlaczego nie powinniśmy stosować płynu Lugola bez wyraźnych wskazań lekarskich i czym jest trądzik jodowy? 

  • Co to jest cholekalcyferol – czyli jak powstaje witamina D w kapsułkach?

    Cholekalcyferol jest formą witaminy D3, która jest niezbędna do utrzymania zdrowego układu kostnego i zdrowia skóry. Może być syntetyzowana przez skórę pod wpływem promieni UVB lub przyjmowana w formie suplementów diety. Ułatwia wchłanianie wapnia i fosforu, umożliwiając m.in. prawidłowy rozwój kości i zębów.

  • Jad pszczeli – jakie ma właściwości lecznicze?

    Jad wytwarzany przez pszczoły miodne (Apis mellifera) to bezwonna, bezbarwna, gorzka ciecz, zawierająca mieszaninę różnych aktywnych substancji, takich jak peptydy, białka o właściwościach enzymatycznych czy biogenne aminy. Mimo że jest toksyną, która może prowadzić do wystąpienia reakcji alergicznej, to posiada także liczne właściwości prozdrowotne. Jakie są wyniki badań dotyczących jadu pszczelego?

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij