Czystek okiem dietetyka - portal DOZ.pl
Czystek okiem dietetyka
Maria Brzegowy

Czystek okiem dietetyka

Moda na picie różnego rodzaju ziół wydaje się w Polsce nie przemijać. W sumie to dobrze, bo zastąpiliśmy w ten sposób wiele niekorzystnych naszemu zdrowiu napojów (w tym kolorowych i gazowanych). Na liście najczęściej wybieranych znalazł się m.in. czystek.

Czystek – roślina wiecznie zielona

Czystek (Cistus incanus), popularne ostatnio zioło, należy do rodziny czystkowatych (osłonkowatych). Jest on krzewem wiecznie zielonym, który rośnie dziko w krajach basenu Morza Śródziemnego. Osiąga do metra wysokości, wypuszcza delikatne, białe, czerwone i różowe kwiatki – stąd potoczna nazwa „róża skalna”. Roślina charakteryzuje się przyjemnym zapachem z żywiczną nutą. Najbardziej znany jest czystek grecki, ale na polskim rynku najczęściej spotykamy czystek pochodzenia tureckiego bądź albańskiego.

Właściwości czystka

Ze względu na to, że czystek to produkt o wysokiej zawartości polifenoli należących do silnych związków o działaniu przeciwutleniającym, do najczęściej wskazywanych przez specjalistów działań pożądanych rośliny zalicza się działanie antyoksydacyjne, jak również antybakteryjne, antygrzybiczne, wzmacniające oraz przeciwwirusowe. To właśnie za sprawą tych właściwości, czystek może okazać się przydatny w przypadku rozwijających się stanów zapalnych w organizmie, będących przyczyną m.in. chorób nowotworowych.

Ze względu na silne właściwości przeciwutleniające, czystek zajmuje ważne miejsce na liście produktów mających m.in. działanie przeciwnowotworowe.

Ponadto, dzięki temu, że wspomniane przeciwutleniacze osłaniają także naczynia krwionośne, przeciwdziałają tym samym powstawaniu blaszek miażdżycowych. Za sprawą tych i wymienionych wyżej właściwości, czystek został zaklasyfikowany do grupy tzw. superfood.

Mianem super żywności, czyli superfood określamy produkty roślinne od wieków znane i wykorzystywane przez ludność całego świata w wielu dolegliwościach chorobowych. Na tle produktów „zwyczajnych”, superfood wyróżnia się dużą zawartością składników odżywczych w małej masie produktu (tzw. duża gęstość odżywcza) albo/i sporą koncentracją niezbędnych dla zdrowia składników, których w naszym pożywieniu często na co dzień bardzo brakuje.

Polecane dla Ciebie

Inne zastosowanie rośliny

W medycynie ludowej możemy spotkać się też z zastosowaniem czystka jako środka do opatrywania ran i skaleczeń. Napary z niego do dziś stosowane są również w przeziębieniach, w tym m.in. przy infekcjach górnych dróg oddechowych. Wykazano, że u pacjentów przyjmujących napary z czystka objawy infekcji ustępują szybciej, a ogólny stan zdrowia polepsza się znacznie sprawniej.

W jednym z pierwszych badań klinicznych z 2009 roku, w którym zastosowano ekstrakty z czystka, uczestniczyło 160 pacjentów cierpiących na infekcję górnych dróg oddechowych (zarówno w kierunku infekcji wirusowej jak i bakteryjnej). W celach leczniczych podawano im tabletki do ssania z ekstraktem z czystka zawierające 220 mg polifenoli. Grupa kontrolna otrzymywała placebo. Zaobserwowano, że pacjenci, którzy przyjmowali ekstrakt, szybciej wracali do zdrowia, przy czym objawy choroby ustępowały sprawniej u tych, którzy zmagali się z infekcją o podłożu wirusowym.

Nie tylko napar – olejek z czystka

W przemyśle zastosowanie znalazł również olejek z czystka, który jest dozwolonym, dopuszczonym do stosowania w USA przez FDA (Agencja Żywności i Leków) dodatkiem do żywności, jak również substancją aromatyzującą. Ponieważ skład chemiczny olejku poszczególnych gatunków rodzaju Cistus jest zróżnicowany, ze względu na możliwości jego wykorzystania w przemyśle perfumeryjnym, często się go bada.

Czystek to nie tylko zioło do parzenia herbaty. Jego olejek wykorzystuje się w przemyśle perfumeryjnym, z kolei zapiski dotyczące medycyny ludowej donoszą, że znalazł on również zastosowanie w celu opatrywania ran i skaleczeń.

Jak przygotowywać napary?

Badania sugerują, że na liczbę tzw. związków czynnych w naparach, wpływ mają warunki w jakich zostały one przygotowywane – głównie temperatura oraz twardość użytej wody. Największe stężenie flawonoidów zaobserwowano w czasie parzenia naparu przez okres jednej godziny w temperaturze 95°C. W sklepach możemy kupić czystek suszony, cięty, jak również gotowe mieszanki herbat z jego zawartością.

Literatura:

  1. Ekiert K., Dochniak M., 2015, Superfoods – idealne uzupełnienie diety czy zbędny dodatek?, Pielęgniarstwo i Zdrowie Publiczne, 5, 4, 401-408
  2. Newerli-Guz J., Erdman M., 2015, Ocena wybranych wyróżników jakościowych czystka (róży skalnej) Cistus incanus L., Problemy Higieny i Epidemiologii, 96 (3), 693-696
  3. Zielnik Apteczny, 2015, Napar z czystka, Farmacja praktyczna, 10 (89), 44-45

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Zdrowe i lekkie grillowanie – czy to możliwe?

    Sezon grillowy kocha chyba każdy. Niezależnie od tego, czy jesteśmy smakoszami wege, czy z uwielbieniem wcinamy mięso, z niecierpliwością oczekujemy pierwszej sprzyjającej biesiadowaniu pod chmurką pogody! Co jednak, gdy dbamy o figurę, a żołądek niekoniecznie przyjmuje cięższą dietę? Czy da się grillować zdrowo?

  • Jajka a cholesterol

    W kontekście zwiększonego ryzyka rozwoju chorób sercowo-naczyniowych, jajka to temat stale wypływający w sieci i mediach pisanych. Jednego roku są absolutnie złe i zakazane, kolejnego – za sprawą zwolenników alternatywnych diet – niezwykle potrzebne i odżywcze. Temat jaj to temat aktualny również i w okresie Świąt Wielkanocnych, kiedy to (prawdopodobnie) spożywamy ich najwięcej.

  • Dieta na nadkwasotę żołądka – jak złagodzić nadkwaśność dietą?

    Głównym celem diety przy nadkwaśności jest neutralizacja i ograniczenie wydzielania soku żołądkowego. W ten sposób odpowiednie żywienie przy nadkwasocie żołądka łagodzi jej nieprzyjemne dolegliwości takie jak pieczenie, zgagę czy ból w klatce piersiowej. Jakie produkty mogą okazać się pomocne, a których należy unikać w nadkwaśności?  

  • Dieta biegacza – najważniejsze zasady. Przykładowy jadłospis dla biegaczy

    Prawidłowe żywienie ma znaczenie nie tylko w przypadku profilaktyki czy leczenia chorób dietozależnych, ale i w sytuacji podejmowania konkretnego rodzaju wysiłku fizycznego, np. długodystansowego biegania. Jak powinna wyglądać dieta biegacza? Czego nie powinno w niej zabraknąć? Dowiedz się, jakie są jej zasady i zapoznaj się  przykładowym jadłospisem dla biegaczy.

  • Dieta na płaski brzuch – jak powinna wyglądać? Wskazówki dietetyczne dla kobiet i mężczyzn

    Płaski brzuch to obiekt pożądania większości z nas. Szukamy więc specjalnych diet, sięgamy po „cudowne” specyfiki i podejmujemy się określonych ćwiczeń fizycznych w nadziei, że uda się nam wyszczuplić tę konkretną partię ciała. Tymczasem dieta na płaski brzuch tak naprawdę nie istnieje – trudno „miejscowo” odchudzić się samą dietą. Można natomiast zastosować pewne zasady, które pozwolą nam zachować zdrowie i ładną sylwetkę ogółem, co przysłuży się poprawie wyglądu również i naszego brzucha. 

  • Adiponektyna – czym jest? Jak wpływa na otyłość?

    Adiponektyna jest białkiem syntetyzowanym przez tkankę tłuszczową. Wykazuje nie tylko korzystny wpływ na metabolizm glukozy i tłuszczów, ale także działa ochronnie na naczynia krwionośne. Obniżony poziom adiponektyny w surowicy zaobserwowano m.in. w otyłości, cukrzycy typu 2, nadciśnieniu tętniczym czy chorobie wieńcowej – co to oznacza?

  • Olej sezamowy – wartości odżywcze i właściwości. Jak go stosować?

    Olej sezamowy od wieków jest ważnym dodatkiem do diet stosowanych pod różnymi szerokościami geograficznymi. Pomaga w walce z licznymi dolegliwościami, ale jest również wykorzystywany w przemyśle kosmetycznym – między innymi do pielęgnacji włosów. Warto znać cenne właściwości oleju sezamowego, ale i przeciwwskazania do jego użycia.

  • Acesulfam K – czy szkodzi zdrowiu?

    Acesulfam K (acesulfam potasu) należy do grupy słodzików charakteryzujących się bardzo intensywnym, słodkim smakiem. Pomimo że stanowi jeden z popularniejszych produktów zastępujących cukier, nie kojarzy się zbyt dobrze. Czym właściwie jest ta substancja? Czy jest szkodliwa? Czy acesulfam K to dobry i zdrowy zamiennik cukru? 

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij