Głóg — drzewo, które wzmacnia serce

Średniowieczni medycy stosowali głóg jako środek moczopędny, nasenny oraz zmniejszający ból gardła.

Spis treści

Głóg jednoszyjkowy i dwuszyjkowy – zastosowanie i wskazania

Głóg jest rośliną powszechnie stosowaną w schorzeniach układu krążenia takich jak: nadciśnienie tętnicze, zaburzenie krążenia, miażdżyca, osłabienie mięśnia sercowego, wczesne stadia niewydolności serca, zaburzenia przepływu w naczyniach wieńcowych. Wykorzystywany jest również w preparatach uspokajających i obniżanych napięcie nerwowe. Przynosi ulgę w dolegliwościach związanych z dławicą piersiową. Ponadto głóg stosowany jest w czasie osłabionej odporności oraz przeziębienia. Dobroczynne właściwości rośliny wykorzystuje się również w preparatach obniżających poziom złego cholesterolu (LDL) oraz trójglicerydów we krwi. Głóg wspiera też prawidłowe funkcjonowanie układu moczowego. 
Głóg od wielu wieków postrzegany był jako cudowne lekarstwo na wszelkie schorzenia związane z sercem oraz krążeniem. Nazywano go lekarstwem ciała oraz duszy. Już w VII wieku dobroczynne działanie głogu powiązane z układem krążenia wspomniał uczony Tang Ben Cao. Średniowieczni medycy stosowali głóg jako środek moczopędny, nasenny oraz zmniejszający ból gardła. W medycynie ludowej głóg służył do leczenia podagry, zapalenia opłucnej oraz tamowania krowotoków wewnętrznych. Głóg był również chętnie wykorzytywany do obsadzania pastwisk oraz ogrodzeń ze względu na gałęzie porośnięte cierniami. Ponadto owoce głogu wykorzystywane są w przetwórstwie, jako składnik dżemów oraz marmolad, a także jako dodatek do niektórych win oraz wódki. 

Głóg jednoszyjkowy i dwuszyjkowy – wygląd, pochodzenie, morfologia

Głóg dwuszyjkowy (Crataegus oxyacantha) jest krzewem osiągającym 3-4 metry, głóg jednoszyszkowy (Crataegus monogyna) natomiast może przyjmować formę krzewu lub niskiego drzewa dorastającego do 8-10 metrów. W medycynie ludowej głóg funkcjonuje pod nazwą głożyna, bodłak, bulimiczka. Za pochodzenie głogu uznaje się Europę, a w środowisku naturalnym rośnie na wielu kontynentach. Preferuje żyzne, ciepłe, bogate w wapń gleby oraz słoneczne stanowiska - odporny jest jednak na zmiany klimatu takie jak susza czy mróz. Głóg znosi również zanieczyszczenia środowiska dlatego wykorzystywany jest w tworzeniu zieleni miejskiej. Głóg jednoszyjkowy porasta brzegi lasów, zbocza wzniesień, przydrożne okolice, a głóg dwuszyjkowy wykorzystywany jest głównie do formowania żywopłotów. Oba gatunki głogu charakteryzują się gałęziami pokrytymi kłującymi cierniami. Liście głogu skórzaste na wierzchu i jasnozielone od spodu, rosną na gałęziach naprzemiennie. Kwiaty utworzone przez 5-płatkowe, zaokrąglone, białe lub różowe korony kwitną od maja do czerwca. Czerwone owoce o jajowato-kulistym kształcie z jedną (głóg jednoszyjkowy) lub dwoma (głóg dwuszyjkowy) pestkami są jadalne i dojrzewają na początku jesieni. Drewno głogu jest jasne i bardzo twarde.

Surowcem wykorzystywanym w medycynie oraz kosmetyce są kwiaty głogu z liśćmi oraz owoce.  Kwiaty powinny zostać zebrane na początku okresu kwitnienia, gdy część z nich jest jeszcze zwinięta w pączkach. Kwiatostany ścięte wraz z pierwszymi liśćmi poddaje się suszeniu - po wysuszeniu powinny zachować pierwotny kolor. Zbiór owoców rozpoczyna się we wrześniu. Owoce bez szypułek poddaje się suszeniu w suszarniach o podwyższonej temperaturze. 

Głóg jednoszyjkowy i dwuszyjkowy – działanie, właściwości, skład

Głóg należy do jednych z najlepiej poznanych i przebadanych roślin leczniczych. Szereg zastosowań i właściwości wynika z substancji aktywnych zawartych w roślinie, a w szczególności kwiatach, liściach oraz owocach wykorzystywanych jako surowiec farmaceutyczny. Należą do nich: garbniki, flawonoidy, witamina C, witaminy z grupy B (szczególnie witamina B1), fitosterole, sole mineralne, aminy, olejki eteryczne, pektyny, procyjanidy. 

Właściwości głogu wykorzystywane są w schorzeniach układu sercowo naczyniowego - roślina działa hipotensyjne, chronotropowo ujemnie (zmniejszają częstotliwość skurczów serca) oraz inotropowo dodatnio (zwiększa siłę skurczów) - zmniejsza w ten sposób męczliwość mięśnia sercowego jednocześnie zwiększając jego wydajność. Ponadto głóg obniża ciśnienie tętnicze krwi, zwiększa perfuzję naczyń wieńcowych i obniża stężenie cholesterolu we krwi. Głóg działa rozkurczowo na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, macicy oraz dróg moczowych. Wspomaga układ odpornościowy, a także ogranicza stany zapalne. Głóg działa również uspokajająco, przeciwskurczowo, moczopędnie oraz przeciwuczuleniowo. Redukuje ból głowy, bóle reumatyczne oraz mięśniowe, a także problemy z sennością i nadmierne napięcie nerwowe. Zawarte w głogu flawonoidy działają antyoksydacyjnie, chroniąc komórki przed działaniem substancji szkodliwych. 

Głóg jednoszyjkowy i dwuszyjkowy – stosowanie i dawkowanie

Głóg wykorzytywany w dolegliwościach układu sercowo-naczyniowego może być przyjmowany w postaci naparu. 1 torebkę surowca (ok 2 gram suszu z kwiatostanu głogu) należy zalać 0,5 szklanki wrzącej wody i odstawić do zaparzenia na 10-15 minut. Po ostudzeniu przygotowany napar należy spożywać  2-3 razy dziennie po pół szklanki. Głóg we wskazaniu kardiologicznym można również przyjmować w postaci kropli, płynów doustnych, koncentratów oraz tabletek. Podczas stosowania kropli nasercowych należy dokładnie stosować się do dawkowania opisanego w ulotce (2-3 razy dziennie 30 kropli), oraz nie przekraczać maksymalnej dawki dobowej 90 kropli. Podczas stosowania preparatów z głogiem należy również poinformować lekarza lub farmaceutę o innych przyjmowanych na stałe preparatach leczniczych oraz ziołach. Stosowanie głogu w czasie ciąży oraz laktacji nie jest zalecane bez konsultacji z lekarzem. Głóg stosowany w nadmiernym napięciu oraz bezsenności może być przyjmowany w postaci pastylek do ssania, gotowej nalewki oraz saszetek do zaparzania. Nalewkę należy spożywać 2 razy dziennie w ilości 5 ml. Nalewkę z głogu można również przygotować samodzielnie: wczesną wiosną oraz jesienią 300 g kwiatów lub owoców (w zależności od pory roku oraz stadium rozwoju rośliny) głogu należy zerwać, rozdrobnić i zalać do pełna w słoiku 500 ml wódką. Następnie odstawić na 2 tygodnie w jasne miejsce, od czasu do czasu miksturą należy potrząsnąć. Po przecedzeniu wyciąg z głogu można połączyć z cukrem tworząc głogowy likier, który zachowuje swoje lecznicze właściwości przez dwa lata. 

Głóg jednoszyjkowy i dwuszyjkowy – interakcje z lekami i ziołami

Jednoczesne przyjmowanie produktów z głogiem podczas stosowania glikozydów naparstnicy (digoksyny), beta-adrenolityków oraz innych leków na nadciśnienie tętnicze może nasilić ich działania niepożądane.

Głóg jednoszyjkowy i dwuszyjkowy – skutki uboczne, przedawkowanie

Podczas stosowania głógu mogą wystąpić objawy niepożądane takie jak ból i zawroty głowy, palpitacje serca oraz dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Nie odnotowano przypadków przedawkowania preparatów zawierających głóg. 

Leki zawierające Głóg

Suplementy i wyroby medyczne zawierające Głóg

Kosmetyki zawierające Głóg

Działanie

  • chronotropowe ujemne (-) (zmniejszenie częstości pracy serca)
  • hipocholesterolemiczne (obniża stężenie cholesterolu)
  • immunostymulujące (zwiększa odporność)
  • inotropowe dodatnie (+) (zwiększa siłę skurczu)
  • przeciwdławicowe (łagodzi objawy dusznicy bolesnej (dławicy piersiowej))
  • prokinetyczne (zwiększa perystaltykę/motorykę jelit)
  • wspomaga leczenie niewydolności serca
  • poprawia krążenie wieńcowe
  • przeciwagregacyjne (przeciwpłytkowe, zmniejsza agregację płytek krwi)
  • przeciwmiażdżycowe (zapobiega rozwojowi i powikłaniom miażdżycy)
  • przeciwzapalne
  • rozkurcza mięśnie gładkie przewodu pokarmowego
  • rozszerza naczynia krwionośne
  • rozszerza naczynia mózgowe (poprawia krążenie mózgowe)
  • wspomaga trawienie tłuszczów, białek i cukrów
  • zmniejsza częstość bólów wieńcowych
  • zmniejsza stężenie "złego" cholesterolu (LDL)
  • zmniejsza masę ciała (odchudzające)
  • obniża ciśnienie tętnicze krwi
  • skraca czas trwania infekcji
  • przeciwdrobnoustrojowe

Postacie i formy

  • susz
  • napar
  • nalewka
  • sok
  • krople
  • syrop
  • tabletka
  • kapsułka
  • płyn doustny
  • tabletki do ssania
  • pastylki do ssania

Substancje aktywne

  • witamina B1
  • witamina C
  • fitosterole
  • flawonoidy
  • olejki eteryczne
  • garbniki
  • fenolokwasy
  • pektyny
  • procyjanidyny
  • Sole mineralne
  • prowitamina A
  • aminy

Surowiec

  • owoc
  • liść
  • kwiat
  • kwiatostan
Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij