Encyklopedia leków

Rybocyklib, Ribociclib, - - zastosowanie, działanie, opis

Podstawowe informacje o rybocyklibie

Rok wprowadzenia na rynek
2017
Działanie rybocyklibu
przeciwnowotworowe (cytostatyczne, cytotoksyczne)
Postacie rybocyklibu
tabletki powlekane
Specjalności medyczne
Onkologia kliniczna
Rys historyczny rybocyklibu

Rybocyklib to selektywny inhibitor kinaz zależnych od cyklin 4 i 6 (CDK4 i CDK6). Został dopuszczony do obrotu w 2017r. Wskazaniem do stosowania robocyklibu jest leczenie miejscowo zaawansowanego lub z przerzutami raka piersi u kobiet po menopauzie oraz w wieku przed i około menopauzalnym. W zależności od wieku pacjentki stosowane są różne terapie skojarzone z rybocyklibem.

Wzór sumaryczny rybocyklibu

C23H30N8O

Spis treści

Wskazania do stosowania rybocyklibu

Rybocyklib jest lekiem przeciwnowotworowym. Stosowany jest u kobiet w leczeniu raka piersi, który rozprzestrzenił się na pobliskie tkanki - miejscowo zaawansowany lub rozprzestrzenił się na do innych tkanek organizmu - przerzutowy. Rybocyklib można zastosować tylko wtedy, gdy na powierzchni komórek nowotworowych obecne są receptory dla określonych hormonów płciowych (nowotwór HR-dodatni) oraz, gdy komórki nowotworu nie wytwarza dużej ilości receptora HER2 (nowotór HER-ujemny). Rybocklib stosuje się zawsze z skojarzeniu z lekiem hormonalnym, który ogranicza działanie estrogenu, najczęściej jest to fulwestran lub inhibitor aromatazy. Pacjentki w okresie około lub przedmenopauzalnym powinny stosować rybocyklib wraz z agonistami gonadoliberyny.

 

Dawkowanie rybocyklibu

Jeden cykl leczenia za pomocą rybocyklibu trwa 28 dni - 21 dni przyjmowania leku i 7 dni przerwy. Liczba cykli leczenia  za pomocą rybocyklibu nie jest określona. Należy tak długo stosować lek, jak długo pacjentka odnosi korzyści terapeutyczne i prowadzonego leczenia, a działania niepożądane oraz toksyczność leku jest do zaakceptowania.

Zwykle stosowana dobowa dawka rybocyklibu  wynosi 600mg.

 

Przeciwskazania do stosowania rybocyklibu

Przeciwwskazaniem do stosowanie rybocyklibu jest nadwrażliwość na substancje czynną oraz stwierdzona nadwrażliwość na soję i orzeszki ziemne.

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania rybocyklibu

Pacjenci przed przystąpieniem do leczenia przy pomocy rybocyklibu muszą przejść testy czynnościowe enzymów wątrobowych. Ponadto w czasie trwania terapii rybocyklibem należy cyklicznie badać poziom aminotransferaz, a gdy zajdzie taka potrzeba należy zmodyfikować dawkę lub rozważyć wstrzymanie leczenia za pomocą rybocyklibu, gdyby wyniki badań wątrobowych były negatywne.

Przed rozpoczęciem leczenia rybocyklibem należy wykonać badanie EKG. Możliwe jest leczenie rybocyklibem u pacjentów, u których w badaniu EKG wartość QTcF jest niższa niż 450 ms. Następne badanie należy powtórzyć w 14 dniu cyklu oraz na początku następnego cyklu u kobiet stosujących leczenie. Kolejne kontrole dobierane są indywidualnie. Niezbędna jest również kontrola elektrolitów (wapń, potas, magnez, fosfor) na początku każdego z pierwszych sześciu cykli. Analizując wydłużający się odstęp QT w badaniu EKG podczas leczenia rybocyklibem może zajść konieczność zmniejszenia dawki, wstrzymania lub zaprzestania leczenia.

Podczas stosowania rybocyklibu może dojść do wystąpienia ciężkich reakcji skórnych jak postępująca rozległa wysypka skórna wraz z obecnymi pęcherzami i zmianami w błonach śluzowych. Należy natychmiast przerwać leczenie, gdy wystąpią ciężkie reakcje skórne w czasie stosowania leku.

Stosowanie inhibitorów CDK4/6 do których należy rybocyklib może doprowadzić do rozwoju śródmiąższowej choroby płuc. Pacjenci stosujący rybocyklib muszą być stale monitorowani pod kątem występowania objawów wykazujących infekcję górnych dróg oddechowych.

Rybocyklib może spowodować zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi. Pacjenci z nieprawidłowymi wartościami tego parametru muszą być poddani ocenie prawidłowej czynności nerek.

Rybocyklib jest silnym inhibitorem CYP3A4, który metabolizuje wiele leków w organizmie. Należy zachować szczególną ostrożność w czasie stosowania rybocyklibu z innymi lekami metabolizowanymi przez CYP3A4, ze względu na duże prawdopodobieństwo zwiększenia stężenia innych leków w osoczu krwi oraz nasilenie działania toksycznego tych leków.

Interakcje rybocyklibu z innymi substancjami czynnymi

Rybocyklib jest metabolizowany za pomocą enzymu CYP3A4. Leki które mogą zwiększać stężenie rybocyklibu w osoczu krwi: klarytromycyna, indynawir, itrakonazol, ketokonazol, lopinawir, rytonawir, nefazodon, nelfinawir, pozakonazol, sakwinawir, telaprewir, telitromycyna, werapamil i worykonazol.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Itrakonazol (Itraconazole) przeciwgrzybicze pochodne triazolu
Ketokonazol (Ketoconazole) przeciwgrzybicze pochodne imidazolu
Klarytromycyna (Clarithromycin) antybiotyki makrolidowe - makrolidy
Lopinawir (Lopinavir) inhibitory proteazy HIV
Rytonawir (Ritonavir) inhibitory proteazy HIV
Sakwinawir (Saquinavir) przeciwwirusowe nukleozydy i nukleotydy
Telitromycyna (Telithromycin) antybiotyki makrolidowe - makrolidy
Werapamil (Verapamil) leki blokujące kanały wapniowe - działające na mięsień sercowy
Worykonazol (Voriconazole) przeciwgrzybicze pochodne triazolu
Rybocyklib może hamować aktywność transporterów leków takich jak metformina, rosuwastatyna, pitawastatyna, prawastatyna czy digoksyna. Należy monitorować stan pacjenta pod kątem działań toksycznych tych leków.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Digoksyna (Digoxin) glikozydy nasercowe
Pitawastatyna (Pitavastatin) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Prawastatyna (Pravastatin) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Rosuwastatyna (Rosuvastatin) statyny - inhibitory reduktazy HMG-CoA
Ekspozycja na tamoksyfen z jednoczesnym podaniem rybocyklibu zwiększyła się dwukrotnie.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Tamoksyfen (Tamoxifen) SERM - selektywne modulatory receptora estrogenowego
Należy unikać podawania rybocyklibu z lekami o znanym potencjale wydłużającym odcinek QT w badaniu EKG.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Amiodaron (Amiodarone) leki przeciwarytmiczne - klasa III
Azytromycyna (Azithromycin) antybiotyki makrolidowe - makrolidy
Chlorochina (Chloroquine) substancje przeciwpierwotniakowe
Ciprofloksacyna (Ciprofloxacin) fluorochinolony
Klarytromycyna (Clarithromycin) antybiotyki makrolidowe - makrolidy
Lewofloksacyna (Levofloxacin) fluorochinolony
Metadon (Methadone) agoniści receptora opioidowego
Moksyfloksacyna (Moxifloxacin) fluorochinolony
Ondansetron (Ondansetron) setrony - antagoniści receptora serotoninowego 5-HT3
Sotalol (Satolol) antagoniści receptorów beta-1 i beta-2 adrenergicznych
Haloperidol (Haloperidol) neuroleptyki klasyczne - pochodne butyrofenonu
Jednoczense podawanie silnego induktora enzymu CYP3A4 wraz z rybocyklibem może zmniejszać stężenie rybycyklibu w osoczu krwi.
Substancja czynna: Grupa farmakoterapeutyczna:
Fenytoina (Phenytoin) leki przeciwpadaczkowe - blokujące kanały sodowe i stabilizujące błony neuronów
Karbamazepina (Carbamazepine) leki przeciwpadaczkowe - blokujące kanały sodowe
Ryfampicyna (Rifampicin (rifampin)) antybiotyki - INNE

Interakcje rybocyklibu z pożywieniem

Rybocyklib stosowany jest w postaci tabletek. Tabletki można przyjmować z posiłkiem. Tabletek nie należy rozkruszać, ssać, gryźć ani dzielić przed połknięciem.

Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów, którzy mają stwierdzoną nadwrażliwość na takie pokarmy jak soja oraz orzeszki ziemne. Ze względu na fakt, że grejpfrut oraz sok z grejpfruta wpływa na czynność enzymu CYP3A4, który bierze udział w metabolizmie rybocyklibu należy unikać spożywania tego owocu w czasie kuracji rybocyklibem. Należy również unikać naparów z dziurawca ze względu na możliwość zmniejszenia stężenia rybocyklibu we krwi.

Wpływ rybocyklibu na prowadzenie pojazdów

Pacjenci stosujący rybocyklib mogą odczuwać zmęczenie, zawroty głowy oraz zawroty głowy pochodzenia błędnikowego, dlatego muszą zachować szczególną ostrożność podczas prowadzenia pojazdów oraz w trakcie obsługi maszyn.

Wpływ rybocyklibu na ciążę

Brak wystarczających badań dotyczących bezpieczeństwa stosowania rybocyklibu u ciężarnych kobiet, dlatego lek jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży, natomiast kobiety w wieku rozrodczym podczas stosowania rybocyklibu są zobligowane do stosowania skutecznej antykoncepcji.

W badaniach klinicznych przeprowadzonych na ciężarnych samicach szczurów i królików dowiedziono toksyczny i teratogenny wpływ rybocyklibu na płód.

Wpływ rybocyklibu na laktację

Pacjentki które są poddane terapii przy pomocy rybocyklibu nie mogą karmić mlekiem dziecka w czasie trwania leczenia rybocklibem. Aby matka mogła zacząć karmić mlekiem musi upłynąć 21 dni od ostatniej dawki leku.

Brak jest badań dotyczących przechodzenia rybocyklibu do mleka matki. Obecność rybocyklibu wraz z jego metabolitami wykazano badając mleko karmiących samic szczurów.

Wpływ rybocyklibu na płodność

Brak jest dostępnych badań klinicznych oceniających wpływ rybocyklibu na płodność u ludzi. Kobiety stosujące leczenie przy pomocy rybocyklibu powinny stosować skuteczną antykoncepcję w trakcie leczenia oraz 21 po zakończeniu terapii rybocklibem.

W badaniach działania toksycznego rybocyklibu na samce psów i szczurów wykazano zmiany zanikowe jąder, które mogą być wynikiem bezpośredniego działania antyproliferacyjnego leku na jądrowe komórki rozrodcze. 

Skutki uboczne (podanie doustne)

biegunka
Bardzo często
ból głowy
Bardzo często
duszność
Bardzo często
hipokalcemia
Bardzo często
kaszel
Bardzo często
leukopenia
Bardzo często
limfopenia
Bardzo często
łysienie
Bardzo często
małopłytkowość
Bardzo często
hipokaliemia
Bardzo często
nieprawidłowe wyniki czynności wątroby
Bardzo często
niestrawność
Bardzo często
nudności
Bardzo często
obrzęk obwodowy
Bardzo często
hipofosfatemia
Bardzo często
gorączka neutropeniczna
Bardzo często
zakażenia pasożytnicze
Bardzo często
świąd
Bardzo często
zmniejszony apetyt
Bardzo często
wymioty
Bardzo często
wysypka
Bardzo często
uczucie osłabienia
Bardzo często
zapalenie jamy ustnej
Bardzo często
zaparcia
Bardzo często
zawroty głowy
Bardzo często
neutropenia
Bardzo często
ból brzucha
Bardzo często
gorączka
Bardzo często
niedokrwistość
Bardzo często
uczucie zmęczenia
Bardzo często
Ból pleców
Bardzo często
nasilone łzawienie
Często
omdlenia
Często
rumień
Często
suchość skóry
Często
suchość w ustach
Często
wydłużenie odstępu QT
Często
zaburzenia smaku
Często
hepatotoksyczność
Często
zawroty głowy pochodzenia błędnikowego
Często
bielactwo nabyte
Często
suchość oka
Często
zwiększone stężenie kreatyniny we krwi
Często
toksyczna rozpływowa martwica naskórka
Częstotliwość nieznana

Działa niepożądane zostały podzielone ze względu na częstotliwość występowania u pacjentów. (Klasyfikacja MdDRA)

Bardzo często
(≥1/10)
Często
(≥1/100 do <1/10)
Niezbyt często
(≥1/1000 do <1/100)
Rzadko
(≥1/10 000 do < 1/1000)
Bardzo rzadko
(<1/10 000)
Częstość nieznana
Nie można ocenić na podstawie dostępnych danych

Objawy przedawkowania rybocyklibu

Objawami przedawkowania rybocyklibu są przede wszystkim objawy ze strony układu pokarmowego tj. nudności oraz wymioty. Ponadto mogą pojawić się objawy toksycznego działania rybocyklibu takie jak: neutropenia, małopłytkowość oraz zaburzenie pracy serca charakteryzujące się w badaniu EKG wydłużeniem odstępu QT.

Mechanizm działania rybocyklibu

Rybocyklib jest lekiem przeciwnowotworowym. Jego mechanizm działania polega na inhibicji (hamowaniu) kinaz cyklin CDK 4/6. Kinazy te są aktywowane po związaniu z D-cyklinami odgrywając najważniejszą rolę w szlakach sygnałowych prowadzących do progresji cyklu komórkowego oraz proliferacji komórek. Powstały kompleks cyklina D - CDK4/6 ma zdolność regulacji cyklu komórkowego poprzez fosforylację białka retinoblastomy (pRb). Rybocyklib w warunkach in vitro hamował cykl komórkowy w fazie G1 zmniejszając fosforylację pRb czego wynikiem było zmniejszenie proliferacji komórek raka piersi. W warunkach in vivo terapia rybocyklibem prowadziła do regresji guza. 

Substancje czynne o tym samym mechanizmie działania

  • Afatynib
  • Aksytynib
  • Alektynib
  • Bosutinib
  • Brygatynib
  • Cerytynib
  • Dabrafenib
  • Dasatynib
  • Enkorafenib
  • Erlotynib
  • Ewerolimus
  • Gefitynib
  • Ibrutynib
  • Imatynib
  • Kabozantynib
  • Kobimetynib
  • Kryzotynib
  • Nilotynib
  • Nintedanib
  • Palbocyklib
  • Pazopanib
  • Ponatynib
  • Regorafenib
  • Ruksolitynib
  • Rybocyklib
  • Sorafenib
  • Trametynib
  • Wandetanib
  • Wemurafenib

Wchłanianie rybocyklibu

Maksymalne stężenie rybocyklibu po podaniu doustnym jest osiągane od 1 do 4 godziny od zażycia leku. Obecność pokarmów nie wpływa na wchłanianie się rybocyklibu z przewodu pokarmowego. Po cyklicznym podawaniu leku raz dziennie, stan stacjonarny rybocyklibu był osiągany w ósmej dobie dawkowania, zaś średni geometryczny współczynnik kumulacji wynosi 2,5l.

Dystrybucja rybocyklibu

W warunkach in vivo stopień wiązania się rybocyklibu z białkami osocza wyniósł 70%. Średni współczynnik krew/osocze wynosi 1,04. Na podstawie analizy farmakokinetyki populacyjnej oceniono pozorną objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym na poziomie 1 090l.

Metabolizm rybocyklibu

Rybocyklib jest metabolizowany głównie przez enzymy wątrobowe CYP3A4. Główne szlaki metabolizmu rybocyklibu to dealkilacja, N- i C-oksygenacja, utlenianie (-2H) oraz ich połączenia. Koniugaty metabolitów rybocyklibu z fazy I obecne w fazie II obejmowały sulfonację, sprzęganie z cysteiną, N-acetylację, glikozylację i glukuronidację. Oprócz rybocyklibu we krwi oznaczony metabolity M13, M4 i M1.

Wydalanie rybocyklibu

Rybocyklib w postaci niezmienionej jest usuwany z organizmu wraz z moczem i kałem (odpowiednio 12,1% i 17,3%). Okres półtrwania leku wynosi ok 32h, całkowita eliminacja leku nastąpiła po około 22 dniach. Rybocyklib i jego metabolity są eliminowane głównie z kałem - 69,1%, z moczem wydalane jest około 22,6% dawki leku.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij