Zaburzenia odżywiania u nastolatek – bulimia i jedzenie kompulsywne

Te dwa zaburzenia odżywiania występują o wiele częściej niż anoreksja, o wiele trudniej jest też zauważyć, że ktoś zmaga się z tym problemem.

Na czym polega bulimia?

Bulimia jest chorobą występującą u 1-3% dziewcząt i młodych kobiet. Polega na występowaniu nawracających epizodów objadania się, kiedy to ilość spożytego jedzenia w danym czasie znacznie przekracza ilości przyjęte jako typowe.

Podczas napadu ilość spożytych kalorii może sięgać 7-10 tysięcy kalorii, są to najczęściej potrawy uznawane jako „tuczące” – węglowodany i tłuszcze. Towarzyszy temu poczucie braku kontroli nad jedzeniem, nad tym kiedy się zakończy jeść, co i w jakich ilościach się zjada.

Po napadzie żarłoczności odczuwają pewnego rodzaju ulgę związaną ze spadkiem napięcia oraz poczucie winy z powodu frustrującej je utraty kontroli. Ponieważ w tej chorobie charakterystyczny jest strach przed przytyciem, osoby z bulimią stosują różne metody aby pozbyć się nadmiaru kalorii. Najczęściej jest to prowokowanie wymiotów, rygorystyczne diety między napadami, a także środki przeczyszczające, odwadniające, lewatywy i intensywne ćwiczenia fizyczne.

U kogo pojawia się bulimia?

W przeważającej liczbie przypadków bulimia pojawia się u nastolatek i młodych kobiet, które próbowały kontrolować swoja wagę za pomocą diet. Może tez wystąpić w powiązaniu ze stresem – kryzysami rodzinnymi, śmiercią bliskiej osoby, egzaminami.

Otoczenie najczęściej nie zauważa problemu, gdyż jest on skrzętnie ukrywany. Objadanie i wymioty odbywają się w samotności. Chore dobrze funkcjonują w rodzinie i towarzysko, wygląd fizyczny nie zdradza oznak choroby. Waga przeważnie mieści się w granicach normy lub występuje lekka nadwaga.

Objawy fizyczne są skutkiem prowokowania wymiotów – erozja szkliwa zębów, ich przebarwienia, chrypka, nadżerki w przełyku i na tylnej ścianie gardła, choroby dziąseł, obrzęk ślinianek przyusznych, obrażenia na grzbietowych powierzchniach dłoni.

W przeciwieństwie do anoreksji osoby z bulimią mają poczucie choroby, częściej deklarują chęć leczenia i zgłaszają się po pomoc specjalistyczną. Leczenie obejmuje psychoterapię oraz opiekę psychiatry, gdyż w wielu przypadkach wskazana jest farmakoterapia – bulimia często jest powiązane z depresją lub zaburzeniami nerwicowymi.

Objadanie kompulsywne

Objadanie kompulsywne, jest zaburzeniem odżywiania mającym pewne cechy wspólne z bulimią. Występują tu napady jedzenia dużej ilości pokarmów z towarzyszącym poczuciem braku kontroli nad swoim postępowaniem, z głębokim poczuciem winy i frustracji po zakończeniu jedzenia.

Podłożem objadania się są problemy emocjonalne, dochodzi do sytuacji kiedy automatyczną reakcją na stres lub napięcie jest jedzenie pozwalające zapomnieć o problemach, przeżyciach czy czekających zadaniach i ważnych decyzjach do podjęcia.

W przeciwieństwie do bulimii nie stosuje się takich metod kompensacyjnych jak wymioty, przeczyszczanie czy intensywne ćwiczenia fizyczne. Wielu zdrowym osobom zdarzają się momenty „przejedzenia się” w pewnych sytuacjach, ale okazjonalne zachowania tego typu oczywiście nie są problemem.

Osoby objadające się kompulsywnie robią to często, co najmniej dwa razy w tygodniu , a bywa że codziennie. Wynikiem tego najczęściej jest nadwaga lub otyłość z ich wszystkimi konsekwencjami zdrowotnymi. Leczenie polega na psychoterapii, czasami podawania leków gdy chorobie towarzyszy depresja lub stany lękowe. Korzystny wpływ maja też grupy samopomocy – obecnie w każdym większym mieście można znaleźć tego rodzaju pomoc.