Czym zajmuje się immunolog?

Lekarz immunolog jest to specjalista zajmujący się diagnozowaniem i leczeniem pierwotnych i wtórnych zaburzeń odporności. Pierwszymi objawami niedoboru odporności są najczęściej nawracające zakażenia, zwłaszcza w obrębie układu oddechowego i przewodu pokarmowego. Dlatego też pacjenci z nawracającymi zakażeniami są kierowani do immunologa.

Niekiedy defekty odporności mogą manifestować się jako nieprawidłowa odpowiedź na szczepienia ochronne lub nieprawidłowa reakcja na określone zakażenia. Najważniejszą formą defektu odporności jest niedobór wrodzony, pierwotny, który wymaga natychmiastowego postępowania diagnostycznego i odpowiedniego leczenia, np. substytucyjnego preparatami gammaglobulin, profilaktyki p/bakteryjnej, p/grzybiczej, czy przeszczepienia macierzystych komórek krwiotwórczych.

Nawracające zakażenia wirusowe i bakteryjne mogą także prowadzić do osłabienia odporności. Najczęściej spotykane są niedobory odporności nabytej. towarzyszące zakażeniom wirusowym, np. grypie, mononukleozie zakaźnej; mają one na ogół charakter przejściowy. W przebiegu wielu przewlekłych chorób, np. nowotworów, niedożywienia, a także w efekcie leczenia niektórych chorób również występują wtórne defekty odporności. Najcięższą formą nabytego niedoboru odporności jest AIDS, związany z zakażeniem wirusem HIV.

Prowadząc pacjenta z zaburzeniami odporności lekarz immunolog ściśle współpracuje z lekarzami innych specjalności. Na przykład we współpracy z transplantologiem zajmuje się także chorymi po przeszczepieniu macierzystych komórek krwiotwórczych oraz narządów, zapobiegając odrzuceniu obcego narządu lub tkanki.

Immunolog, oprócz rozpoznawania i leczenia zaburzeń odporności, prowadzi profilaktykę zakażeń poprzez szczepienia ochronne zdrowych dzieci i dorosłych, a także szczepienia osób z grup ryzyka. Wprowadza także procedury lecznicze oparte o mechanizmy immunologiczne np., immunoterapię, immunosupresję, immunomodulację oraz immunostymulację. Do lekarza immunologa zgłaszają się chorzy z chorobami o podłożu autoimmunizacyjnym, np.: tkanki łącznej, nieswoistym zapaleniem jelita, chorobami tarczycy, chorobami neurologicznymi, chorobami skóry.

Należy pamiętać, że każdy pacjent lub rodzic dziecka diagnozowanego w kierunku pierwotnego niedoboru odporności powinien dokładnie przygotować się do wizyty u immunologa poprzez chronologiczne zestawienie zakażeń, dotychczasowego leczenia, szczepień ochronnych, niepożądanych reakcji na szczepienia, uzupełnienie wywiadu rodzinnego.
 

dr n. med. Małgorzata Pac Specjalista pediatrii i immunologii klinicznej, zastępca Kierownika Oddziału Immunologii IP CZD. Doświadczenie zdobywała m.in. w National Institues of Health, Bethesda, USA, Children's National Medical Center, Waszyngton, USA, Medical University, Albany, USA, Great Ormond Street Hospital, Londyn, Wielka Brytania. Jest członkinią Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, Polskiego Towarzystwa Immunologii Doświadczalnej i Klinicznej, Europejskiego Towarzystwa ds Pierwotnych Niedoborów Odporności. Dr Małgorzata Pec jest wyróżniona Odznaka Zasłużonego Pracownika Służby Zdrowia