Jęczmień na oku - jak skutecznie się go pozbyć?

Jęczmień jest grudkowym ropniem jednego lub kilku gruczołów, których ujścia znajdują się na brzegach powiek. Hordeolum, medyczna nazwa tej choroby, znaczy po łacinie - małe ziarnko jęczmienia - co trafnie oddaje wygląd ropnia.

Większość jęczmieni powstaje u podstawy rzęsy na zewnętrznej stronie powieki, ale niektóre z nich, zwane jęczmieniami wewnętrznymi, tworzą się na wewnętrznej krawędzi powieki. Zmiana jest zwykle wywoływana zakażeniem gronkowcowym.

Jęczmień występuje równie często u kobiet jak i u mężczyzn i to w każdym wieku. Z nieznanych powodów niektórzy ludzie, zwłaszcza dzieci, wydają się być szczególnie podatni na nawroty choroby. Uważa się, że ryzyko powstania jęczmienia wzrasta gdy człowiek narażony jest na długotrwałe działanie drażniących środków chemicznych, środowiskowych oraz dymu tytoniowego.

Jak wygląda jęczmień?

Jęczmień zewnętrzny zwykle pojawia się jako czerwona swędząca lub bolesna plamka, która ulega obrzękowi i w końcu tworzy różowy lub żółty czubek podobny do spotykanego na krostach lub czyrakach. Daje to wrażenie obecności w oku ciała obcego. W większości przypadków, jęczmień ,,dojrzewa'', po kilku dniach pęka i goi się samoistnie.

Jęczmień wewnętrzny bywa bardziej bolesny i nie jest tak widoczny jak zewnętrzny. Dopiero uniesienie powieki pozwala dostrzec żółtawą grudkę, która nie pęka, a stopniowo zanika, zwykle w ciągu 3-4 dni. Nawroty zdarzają się jednak częściej niż w przypadku jęczmienia zewnętrznego. Większość przypadków jęczmienia można rozpoznać na podstawie objawów. W nietypowych przypadkach lekarz może zlecić posiew z wydzieliny ropnia.

Leczenie jęczmienia

Pojedynczy jęczmień można spróbować leczyć sposobami domowymi tj. stosując ciepłe, wilgotne kompresy, przykładane 3-4 razy dziennie na 10-15 minut. Okłady mogą być przygotowane z naparu, z ziela świetlika czy świeżej pietruszki, zmniejszają ból i odczyn zapalny. Jeśli po dwóch dniach leczenia ciepłymi kompresami jęczmień nie ustępuje, koniecznie należy udać się do lekarza. Jeżeli ropień nie pęka albo nie opróżnia się samoistnie po pęknięciu, musi zostać nacięty i opróżniony przez lekarza. Aby przyśpieszyć gojenie i zapobiec nawrotowi choroby, należy kilka razy dziennie smarować brzeg powieki maścią z antybiotykiem lub stosować odpowiednie krople do oczu.

Pomocne w zapobieganiu jęczmieniowi jest unikanie pyłu i innych substancji, które mogą podrażniać oko, szczególnie w miejscu pracy. Jeśli używamy soczewek kontaktowych, należy je codziennie dezynfekować. Tusz do rzęs i inne kosmetyki do oczu mogą również być siedliskiem bakterii. 

Co robić, kiedy oczy pieką i łzawią?

Niestety wielogodzinna praca przed komputerem, zbyt długie oglądanie telewizji czy prowadzenie samochodu, sprawiają, że znacznie rzadziej mrugamy, przez co powierzchnia naszego oka jest niedostatecznie nawilżana. Niekorzystny wpływ na ogólny stan naszych oczu ma również otaczające nas środowisko, przebywanie w klimatyzowanych, ogrzewanych pomieszczeniach, długotrwała ekspozycja na słońce czy wiatr.

Pieczenie, szczypanie, suchość, uczucie ,,piasku pod powiekami'', a w konsekwencji łzawienie to objawy, które mogą być wynikiem zaburzenia prawidłowego procesu nawilżania powierzchni oka. Łzy (tzw. film łzowy) nie wypełniają wtedy swoich podstawowych zadań, co powoduje pojawienie się dyskomfortu, a nawet schorzenia ogólnie określanego mianem ,zespołu „suchego oka''. Dzieje się tak wtedy, kiedy dochodzi do zaburzenia którejkolwiek z trzech warstw (lipidowej, wodnej, mucynowej) filmu łzowego. Następuje wtedy ”przerwanie ciągłości filmu łzowego''. Jeżeli ma to miejsce pomiędzy rzadkimi mrugnięciami powiek, na powierzchni oka powstają ,,suche miejsca'' powodujące odczuwalny dyskomfort i mogące prowadzić do uszkodzeń jego strukturalnych powierzchni.

Niezależnie od przyczyn powstawania dolegliwości, do łagodzenia i eliminacji objawów ,,zespołu suchego oka'' stosuje się preparaty nawilżające oczy czyli substytuty łez, tzw. sztuczne łzy. Jeżeli nie możemy uniknąć wielogodzinnej pracy przed monitorem komputera pamiętajmy o robieniu przerw, podczas których możemy pomrugać, spojrzeć w dal, lub zamknąć na kilkanaście sekund powieki... Nie należy też przegrzewać pomieszczeń, w których przebywamy, (ustawiać nawiewów powietrza bezpośrednio w kierunku twarzy, np. w samochodzie). W celu większego nawilżenia powietrza w pomieszczeniu, często stosuje się specjalnie do tego przygotowane nawilżacze powietrza.