Żel antybakteryjny do rąk i płyn dezynfekcyjny – jak zrobić w domu?
Joanna Orzeł

Żel antybakteryjny do rąk i płyn dezynfekcyjny – jak zrobić w domu?

Higiena rąk należy do głównych środków ochronnych podczas epidemii wirusa SARS-CoV-2 wywołującego chorobę COVID-19. Dokładne i systematyczne mycie dłoni pomaga w ograniczeniu rozprzestrzeniania się koronawirusa z Wuhan, a także zmniejsza szanse na jego wniknięcie do organizmu. Jak przygotować samodzielnie w domu żel antybakteryjny lub płyn do dezynfekcji? Podpowiadamy. 

W obliczu pandemii wirusa SARS-CoV-2 (potocznie nazywanego „koronawirusem”), z jaką przyszło zmierzyć się ludziom na całym świecie, warto wiedzieć, jak postępować, aby zminimalizować ryzyko zakażenia i rozwinięcia infekcji przez niego wywoływanej – COVID-19 (od ang. Coronavirus Disease 2019). 

Podstawowe środki bezpieczeństwa to:
– zachowanie dystansu społecznego (minimum 1 metr od każdej osoby, z którą nie przebywamy w życiu codziennym: rodzina czy współlokatorzy), 
– zakrywanie ust i nosa podczas kaszlu i kichania zgięciem łokcia lub barkiem,
– unikanie dotykania niemytymi rękoma twarzy (zwłaszcza oczu, nosa, ust),
– częste mycie rąk mydłem i bieżącą wodą (minimum przez 30 sekund) lub w razie braku dostępu do tych środków – używanie płynów dezynfekcyjnych przeznaczonych do stosowania na skórę ludzką.

Płyn dezynfekcyjny – przepis do zrobienia w domu wg wytycznych WHO

Światowa Organizacja Zdrowia (z ang. World Health Organization, WHO) na swojej stronie internetowej udostępniła instrukcję sporządzenia płynu dezynfekcyjnego opartego na bazie alkoholu etylowego lub alkoholu izopropylowego. Według opublikowanego dokumentu, w skład płynu wchodzą: jeden z wymienionych alkoholi (jako składnik o właściwościach dezynfekcyjnych), gliceryna (glicerol) zapewniająca właściwości nawilżające (może być pominięta lub zastąpiona inną substancją o właściwościach nawilżających) oraz nadtlenek wodoru, który ma inaktywować wszelkie przetrwalniki bakterii obecne w substancjach użytych do przygotowania preparatu. 

Uwaga: płyn dezynfekcyjny powinien mieć stężenie jednego z wybranych alkoholi rzędu nie niższego od 60%, jest to ważne ze względu na właściwości finalnego produktu. Zbyt niskie stężenie sprawi, że nie wszystkie drobnoustroje zostaną usunięte z dezynfekowanej powierzchni. Zbyt wysokie również da podobny efekt związany ze zbyt szybkim parowaniem alkoholu z dezynfekowanej powierzchni. Dlatego też płyn należy przygotowywać z roztworu alkoholu etylowego o wysokim stężeniu np. spirytusu (o stężeniu 96%) lub w przypadku alkoholu izopropylowego – z jego czystej postaci. 

Płyn dezynfekcyjny na bazie alkoholu etylowego przygotowujemy przez zmieszanie w czystym, uprzednio wyparzonym naczyniu:
– 83,5 ml alkoholu etylowego (np. spirytus 96%), 
– 4 ml wody utlenionej, 
– 1,5 ml gliceryny, 
– 11 ml wody destylowanej (lub przegotowanej).

Płyn dezynfekcyjny na bazie alkoholu izopropylowego przygotowujemy przez zmieszanie w czystym, uprzednio wyparzonym naczyniu: 
– 75 ml alkoholu izopropylowego,
– 4 ml wody utlenionej, 
– 1,5 ml gliceryny, 
– 19,5 ml wody destylowanej (lub przegotowanej).

Przygotowany płyn należy przechowywać w szklanym lub plastikowym pojemniku ze szczelnym zamknięciem uniemożliwiającym parowanie alkoholu. Można stosować pojemniki z dozownikami typu atomizer lub pompka. Pojemnik powinien być odpowiednio opisany.

Domowy żel antybakteryjny do rąk – jak go zrobić?

W warunkach domowych możemy również przygotować produkt o nieco gęstszej konsystencji niż roztwór z przepisu WHO. Do jego produkcji wystarczy użyć substancji o żelowej konsystencji, jaką jest np. żel aloesowy o możliwie wysokim stężeniu (np. 99% dostępny m.in. w aptekach).

Jeżeli zdecydujemy się użyć żelu samodzielnie przygotowanego z rośliny doniczkowej, należy przed jego wyciśnięciem dokładnie umyć i sparzyć liście, aby nie zanieczyścić gotowego preparatu drobnoustrojami obniżającymi jego właściwości. Alternatywą żelu aloesowego są hydrolaty, jednak produkt przygotowany z ich użyciem będzie miał bardziej płynną konsystencję.  

W tym celu należy w czystym naczyniu dokładnie zmieszać spirytus z żelem aloesowym w proporcji 5:2 (np. 5 łyżek spirytusu i 2 łyżki żelu aloesowego) lub 7 części alkoholu izopropylowego i 3 części żelu aloesowego. Alternatywnie można użyć kilka kropli olejku eterycznego dla przyjemniejszego zapachu. 

Powiązane produkty

Antybakteryjny żel do rąk bez alkoholu – jak go przygotować?

Alternatywą dla preparatów na bazie alkoholi są żele antybakteryjne zawierające w swoim składzie olejki eteryczne o udokumentowanym działaniu bakteriobójczym i bakteriostatycznym. 

Antybakteryjny żel bezalkoholowy wykonać można poprzez zmieszanie:
– 15 kropli olejku cynamonowego,
– 15 kropli olejku pomarańczowego,
– 10 kropli olejku lawendowego,
– 10 kropli olejku goździkowego (alternatywnie można użyć olejek z witaminą E),
– 30 ml żelu aloesowego (można zastąpić wodą lub hydrolatem, jednak produkt przygotowany z ich użyciem należy każdorazowo przed zastosowaniem energicznie wstrząsnąć).   

Podobnie jak w przypadku poprzednich preparatów wszystkie składniki należy dokładnie wymieszać w czystym i wyparzonym naczyniu.

Niestety ze względu na stosunkowo niewielki czas, jaki naukowcy mogli poświęcić na badania związane z wirusem SARS-CoV-2, w dostępnej literaturze nie ma doniesień na temat skuteczności w ten sposób sporządzonego preparatu w walce z koronawirusem. 

Kiedy stosować żele antybakteryjne i płyny do dezynfekcji?

Przygotowane samodzielnie oraz te dostępne w handlu preparaty (zwróćmy uwagę na to, aby stężenie alkoholu było na odpowiednio wysokim poziomie) służące dezynfekcji należy stosować za każdym razem, kiedy nasze dłonie mają kontakt z powierzchnią, która mogła być dotykana przez inne osoby, a nie mamy dostępu do bieżącej wody i mydła. Tego typu preparaty możemy również używać do dezynfekcji takich powierzchni jak klamki, włączniki światła, stoły, kierownice czy telefony komórkowe lub tablety. 

Pamiętajmy, że zarówno zalecane przez WHO, jak i inne przygotowane w domu preparaty dezynfekcyjne mają ograniczony termin skuteczności, dlatego lepiej przygotowywać je na bieżąco w mniejszych porcjach (np. raz w tygodniu) niż jednorazowo w większej partii. 

Innym ważnym aspektem częstego mycia lub odkażania rąk przy użyciu płynów dezynfekcyjnych jest dbanie o ich nawilżenie. W skład preparatów wchodzą substancje nawilżające jak gliceryna czy żel aloesowy, jednak dodatkowa pielęgnacja pozwoli uniknąć przesuszenia lub pękania skóry dłoni. Dlatego też warto po wysuszeniu zdezynfekowane dłonie pokryć warstwą kremu nawilżającego do rąk. Jeżeli skóra popęka, można miejscowo zastosować czystą lanolinę lub maść z witaminą A. 

  1. M. Swamy, M. Akhtar, U. Sinniah, Antimicrobial Properties of Plant Essential Oils against Human Pathogens and Their Mode of Action: An Updated Review, "Evid Based Complement Alternat Med", DOI: 10.1155/2016/3012462. 
  2. World Health Organization, Guide to Local Production: WHO-recommended Handrub Formulations, [online] https://www.who.int/gpsc/5may/Guide_to_Local_Production.pdf. 


 

Twoje sugestie

Dokładamy wszelkich starań, aby podane zdjęcie i opis oferowanych produktów były aktualne, w pełni prawidłowe oraz kompletne. Jeśli widzisz błąd, poinformuj nas o tym.

Zgłoś uwagi Ikona

Polecane artykuły

  • Jak dbać o skórę z tatuażem? Czym smarować?

    Popularność tatuaży jako trwałej ozdoby ciała człowieka nieprzerwanie rośnie. Tak jak kiedyś trudno było spotkać osobę wytatuowaną, tak obecnie coraz rzadziej poznajemy nowe osoby, które nie mają choćby jednej, małej „dziary”. Za tą powszechnością idą też jednak pewne obowiązki, a mianowicie odpowiednia higiena – jak zatem właściwie dbać o skórę pokrytą tatuażem?

  • Kolagen – właściwości i zastosowanie. Jaki ma wpływ na zdrowie?

    Kolagen to główne białko budulcowe każdego organizmu zwierzęcego – w tym również ludzkiego. Pełni funkcje strukturalne praktycznie we wszystkich tkankach, stanowiąc tym samym około 1/3 ogółu białek organizmu. Przyjrzyjmy się bliżej jego budowie, funkcjom i zastosowaniu.

  • Niacynamid i jego właściwości – czym jest i na co pomoże?

    Niacynamid, znany również jako nikotynamid, to substancja będąca składową witaminy B3 (niacyny). Charakteryzuje się niezwykle szerokim spektrum działania. Czym dokładnie jest, jakie ma działanie i jak wykorzystać jego właściwości dla swoich korzyści zdrowotnych? O tym piszemy poniżej.

  • Nadpotliwość stóp – co warto stosować na nadmiernie pocące się stopy?

    Nadmiernie pocące się stopy nastręczają wielu trudności. Jak można pozbyć się tego problemu? Co robić, gdy cierpimy na nadpotliwość stóp? Jakie preparaty stosować i jak ich używać? Czy nieleczona hiperhydroza stóp może być groźna? Podpowiadamy.

  • Mezoterapia (mikro)igłowa – dla kogo? Efekty, cena zabiegu

    Mezoterapia mikroigłowa i igłowa to rodzaje zabiegów działających odżywczo-regeneracyjnie na ciało i twarz. Dzięki celowemu naruszeniu bariery skórnej z wykorzystaniem igieł można wprowadzić w głąb skóry zawartość ampułki terapeutycznej. Celowa indukcja stanu zapalnego powoduje pobudzenie do działania (dzielenia się) fibroblastów, które znajdują się w skórze właściwej. Fibroblasty syntezują włókna kolagenowe, elastynowe, glikozamino- i proteoglikany. Stan zapalny umożliwia rozpoczęcie procesu remodelingu twarzy. Ile kosztuje mezoterapia igłowa i mikroigłowa, jakim preparatem złagodzić obrzęk i zaczerwienienie i jak często należy wykonywać ten zabieg na skórę? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Mikrodermabrazja domowa - czy zabiegi w gabinecie kosmetycznym nadal są konieczne?

    Mikrodermabrazja w domu? To zdanie jeszcze kilka lat temu brzmiało nierealnie. W obecnych czasach wiele osób posiada już w swoim domowym spa cały arsenał sprzętów, które mogą pomóc zadbać o skórę, w tym także urządzenie do mikrodermabrazji, kupione już nawet za kilkadziesiąt złotych. Czy mikrodermabrazja wykonywana w domu daje takie same efekty, jak ta wykonana w gabinecie i jakie ryzyko niosą ze sobą domowe zabiegi z wykorzystaniem urządzenia do mikrodermabrazji? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdują się w niniejszym artykule.

  • Kolagen rybi do picia – kiedy po niego sięgnąć i jak stosować?

    Kolagen jest naturalnym polimerem białkowym budującym skórę, stawy włosy i paznokcie. Jest ważnym składnikiem budulcowym oraz wspomaga regenerację, gojenie i procesy naprawcze w organizmie. Kolagen jest naturalnie syntetyzowany w fibroblastach. Tworzą go wyłącznie aminokwasy endogenne. Wraz z wiekiem naturalna synteza kolagenu w organizmie ulega obniżeniu, dlatego po 30. roku życia warto włączyć jego suplementację do codziennej rutyny.

  • Sucha skóra głowy – przyczyny. Jak nawilżyć przesuszoną skórę głowy?

    Sucha skóra głowy może mieć wiele przyczyn – od błędów w pielęgnacji, przez niedobory w diecie, aż po poważne choroby dermatologiczne. Dowiedz się, jak rozpoznać podłoże swędzącej, łuszczącej się i podrażnionej skóry głowy. Poznaj sposoby na jej nawilżenie.

Porozmawiaj z farmaceutą
Infolinia: 800 110 110

Zadzwoń do nas jeśli potrzebujesz porady farmaceuty.
Jesteśmy dla Ciebie czynni całą dobę, 7 dni w tygodniu, bezpłatnie.

Pobierz aplikację mobilną Pobierz aplikację mobilną Doz.pl

Ikona przypomnienie o zażyciu leku.
Zdarza Ci się ominąć dawkę leku?

Zainstaluj aplikację. Stwórz apteczkę. Przypomnimy Ci kiedy wziąć lek.

Dostępna w Aplikacja google play Aplikacja appstore
Dlaczego DOZ.pl
Niższe koszta leczenia

Darmowa dostawa do Apteki
Bezpłatna Infolinia dla Pacjentów.

ikona niższe koszty leczenia
Bezpieczeństwo

Weryfikacja interakcji leków.
Encyklopedia leków i ziół

Ikona encklopedia leków i ziół
Wsparcie w leczeniu

Porady na czacie z Farmaceutą.
E-wizyta z lekarzem specjalistą.

Ikona porady na czacie z farmaceutą
Newsletter

Bądź na bieżąco z DOZ.pl

Ważne: Użytkowanie Witryny oznacza zgodę na wykorzystywanie plików cookie. Szczegółowe informacje w Regulaminie.

Zamnij