Wody lecznicze

Jak odróżnić wody lecznicze od mineralnych? Czym się one charakteryzują? Jak je rozpoznać?

Wody lecznicze to specjalna kategoria wód, które posiadają właściwości uzdrawiające. O leczniczym działaniu wody mineralnej decydują zawarte w niej tzw. składniki mikro i makro.

Precyzując, za wodę leczniczą uważamy taką, która zawiera w 1 litrze od ponad 4000 mg do  24000 mg składników mineralnych , tj.: chlorki, siarczany, węglowodory: sodu, wapnia i magnezu. W obecnych czasach  leczenie polegające na piciu przez określony czas wód leczniczych w celu poprawy stanu zdrowia określamy mianem krenoterapii, która sukcesywnie jest coraz bardziej powszechna. 

W Polskich uzdrowiskach możemy spotkać następujące typy wód:

• wody alkaliczne zawierają wodorowęglany i węglany alkaliczne. Najczęściej są stosowane w kuracji pitnej, gdyż obniżają kwas solny w żołądku. Spożywanie podgrzanych wód alkalicznych przed posiłkiem hamuje czynność wydzielniczą żołądka, działa pobudzająco na perystaltykę jelit oraz na wydzielanie żółci. Stosowane we wziewaniach, rozrzedzają wydzielinę zalegającą w oskrzelach;
• wody żelaziste (zawierają co najmniej 10 mg/dmł jonu żelazawego Fe2+)  stymulują układ krwiotwórczy, wspomagają leczenie niedokrwistości, chorób wieku dziecięcego oraz zaburzeń wydzielania gruczołów dokrewnych;
• wody zawierające węglan wapniowy i magnezowy oraz siarczan wapniowy – posiadają właściwości moczopędne, przeciwzapalne, są stosowane w leczeniu kamicy nerkowej oraz przewlekłych nieżytów błon śluzowych ;
• wody słone zawierają duże stężenia chlorku sodu, wapnia, magnezu, węglanu sodu, wapnia oraz siarczanu sodu, które podczas kuracji pitnej intensyfikują czynność wydzielniczą żołądka. Ich wziewnie polepsza ukrwienie błon śluzowych. Można je również stosować w kąpielach solankowych;
• wody jodkowe (zawierają co najmniej 1,0 mg/dmł jonu jodkowego I-) stosowane są w leczeniu miażdżycy, nadciśnienia, chorobach układu krążenia, zaburzeniach wydzielania gruczołów dokrewnych, przewlekłych nieżytach oskrzeli oraz w chorobach wieku dziecięcego;
• wody arsenowe (zawierają maksymalnie 0,01 mg/l arsenu) działają pobudzająco na układ krwiotwórczy, zwiększają łaknienie i czynność wydzielniczą przewodu pokarmowego;
• wody siarczkowe i siarkowodorowe działają odczulająco i odtruwająco, pobudzają przemianę materii oraz wywołują przekrwienie skóry. Znajdują również zastosowanie w gośćcowych schorzeniach narządu ruchu, chorobach skóry, chorobach kobiecych, zatruciach metalami ciężkimi oraz w chorobach układu krążenia;
• wody radoczynne (w których natężenie promieniowania jądrowego rozpuszczonych składników gazowych (głównie radon) lub stałych (głównie rad) wynosi co najmniej 2 nCi/dmł), wspomagają leczenie niedokrwistości, zaburzeń przemiany materii oraz wydzielania gruczołów dokrewnych, schorzeń układu nerwowego i układu ruchu.

Wody lecznicze posiadają często specyficzny smak. Wyróżniamy 4 podstawowe rodzaje smaku wywoływane najczęściej przez określone substancje rozpuszczone w wodzie:

Picie wód leczniczych jest uznawane za jedną z najstarszych metod walki z wyżej wymienionymi schorzeniami. Warunkiem jej skuteczności jest dawkowanie wody w określonej ilości, określonej temperaturze i czasie w stosunku do spożywanych posiłków.

Woda, która została uznana za leczniczą powinna posiadać czytelną  etykietę, na której zawarte są informacje na temat: źródła pochodzenia, składu chemicznego, ilości zawartych minerałów w 1 litrze, ilości wolnego CO2 w litrze, opisu działania biologicznego i terapeutycznego,wskazań, przeciwwskazań oraz producenta. Istotną informacją jest również dawkowanie i sposób spożywania. O ile lekarz nie zaleci inaczej, nie należy spożywać więcej niż 3 szklanek ciepłej wody na dobę. Należy również pamiętać aby na godzinę przed piciem nie konsumować owoców i warzyw. Woda lecznicza powinna być stosowana  według wskazań lekarskich.