Mięta pieprzowa - Mentha piperita - zastosowanie, działanie i opis

Czym jest mięta pieprzowa

Mięta pieprzowa jest byliną powszechnie hodowaną w Europie oraz Ameryce Północnej.
W Polsce uprawiana jest od wielu lat.

Łatwo rozpoznawalna wśród innych ziół, dzięki charakterystycznemu, miętowemu zapachowi.

Surowiec stanowią liście mięty pieprzowej zebrane z roślin niekwitnących.
Następnie proces suszenia przebiega w zacienieniu, w temperaturze poniżej 35˚C .

Działanie i właściwości lecznicze mięty pieprzowej

Składniki zawarte w liściach mięty pieprzowej:

  • pobudzają wydzielanie soków trawiennych (głównie żółci)
  • wspomagają procesy trawienne
  • wspomagają przyswajanie pokarmów
  • działają rozkurczowo na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, dróg moczowych
  • w niewielkim stopniu przeciwwymiotnie.

Preparaty z mięty pieprzowej:

  • usprawniają perystaltykę jeli
  • przywracają prawidłowe procesy przemieszczania treści jelitowej
  • działają wiatropędnie
  • zapobiegają gromadzeniu się gazów i wzdęciom

Surowiec w niewielkim stopniu działa moczopędnie oraz łagodnie uspokajająco.

 Liście mięty wykazują również silną aktywność przeciwbakteryjną, nawet wobec szczepów opornych na działanie niektórych antybiotyków. Jednakże po przyjęciu doustnym preparatów z mięty pieprzowej działanie hamujące wobec bakterii ogranicza się jedynie do przewodu pokarmowego i dróg żółciowych, gdyż składniki odpowiadające za takie właściwości wydalane są wraz z żółcią.

Bardzo cennym składnikiem występującym w liściach mięty jest olejek eteryczny
(menthae piperitae aetheroleum), działający:

  • silniej niż same liście mięty antyseptycznie
  • spazmolitycznie
  • uspokajająco
  • występujący w olejku mentol działa silnie odkażająco, jednocześnie drażniąc zakończenia włókien nerwowych związanych z uczuciem zimna, co odbieramy jako uczucie ochłodzenia.
  • łagodnie znieczulająco i przeciwświądowo (związane jest to z wpływem na zakończenia czuciowe przewodzące ból)

Olejek eteryczny z liści mięty pieprzowej stosowany w postaci rozpylonej (np. aerozolu) na skórę i błony śluzowe wykazuje silne działanie przeciwbakteryjne, antyseptyczne, chłodzące, przeciwzapalne i przeciwbólowe.

Zastosowanie mięty pieprzowej

  • Zaburzenia trawienia
  • Bóle brzucha
  • Brak łaknienia
  • Choroby wątroby
  • Wzdęcia, kolki
  • Mdłości
  • Stany skurczowe przewodu pokarmowego
  • Stany zapalne żołądka i jelit
  • Stany zapalne dróg żółciowych
  • Pomocniczo jako preparat uspokajający
  • Pomocniczo w kamicy żółciowej i żółtaczce
  • Zewnętrznie w preparatach antyseptycznych
  • Do produkcji past do zębów (głównie olejek miętowy)
  • Do płukania jamy ustnej i gardła

Sposoby użycia mięty pieprzowej

Napar z liści mięty

1 łyżkę surowca zalewamy wrzącą wodą i zaparzamy pod przykryciem przez 10 minut, a następnie odstawiamy na 5 minut i przecedzamy.

  • Pić 3 razy dziennie w równych porcjach.
  •     W celu poprawy łaknienia oraz w nieżytach żołądka stosować godzinę przed jedzeniem.
  •     Jako preparat rozkurczowy, żółciopędny i poprawiający trawienie stosować po jedzeniu.  
  •     Tak przygotowany napar można również stosować do płukania jamy ustnej i gardła


Aerozol z olejku miętowego (do stosowania zewnętrznego)

0,3 ml olejku miętowego zawiesić w 100 ml wody i dokładnie wymieszać przed każdym użyciem.

  • Stosować zewnętrznie na błony śluzowe.

10 ml olejku miętowego zawiesić w 100 ml wody i dokładnie wymieszać przed każdym użyciem.

  • Stosować zewnętrznie na skórę.

Skutki uboczne

  • Olejek miętowy pozyskiwany z liści mięty pieprzowej zastosowany zewnętrznie (zwłaszcza w obrębie nosa i ust) u dzieci poniżej 2 roku życia może spowodować bezdech oraz zamknięcie głośni.
  • Niekiedy mogą wystąpić reakcje alergiczne.
  • Preparaty zawierające liść mięty pieprzowej mogą nasilać zgagę.
  • Zbyt długie i nadmierne zażywanie mięty może spowodować zakłócenia snu i bezsenność.

Ostrzeżenia

  • Ze względu na silne działanie, nie zaleca się stosować olejku miętowego na skórę u dzieci poniżej 2 roku życia.
  • Olejek eteryczny pozyskiwany z liści mięty pieprzowej w przypadku kamicy żółciowej stosować wyłącznie po konsultacji z lekarzem.
  • Olejek miętowy stosowany bezpośrednio na skórę może wywierać działanie drażniące.
  • Olejku miętowego i mięty nie należy stosować równocześnie z lekami homeopatycznymi.

Przed zastosowaniem należy sprawdzić datę ważności podaną na opakowaniu.
Nie należy stosować po terminie ważności. Należy przechowywać w miejscu niedostępnym i niewidocznym dla dzieci, w zamkniętych opakowaniach
w temperaturze nie wyższej niż 25°C, chronić od światła, wilgoci i wpływu
obcych zapachów.

Ciekawostka dotycząca mięty pieprzowej

Preparaty z mięty pieprzowej stosowane godzinę przed jedzeniem pobudzają łaknienie,
natomiast stosowane po jedzeniu wspomagają trawienie.