Koronarografia

Podstawowe informacje
Znajdź lekarza Kardiochirurgia
Kardiologia
Encyklopedia leków Kardiochirurgia
Kardiologia

Koronarografia jest inwazyjnym badaniem, wykonywanym w celu oceny wnętrza naczyń wieńcowych i nasilenia zmian miażdżycowych (powodujących zwężenie światła tętnic wieńcowych) mogących się w nich toczyć. Po wprowadzeniu systemu cewników, poprzez tętnice udową lub promieniową do aorty i znalezieniu ujść tętnic wieńcowych, podaje się do nich specjalny płyn (kontrast), widoczny w promieniach Roentgena.

Wskazania do zabiegu:

1. Chorzy bez objawów niedokriwenia:

  • grupa dużego ryzyka (na podstawie badań nieinwazyjnych)
  • chorzy po zatrzymaniu krążenia bez ewidentnej przyczyny

    2. Stabilna choroba wieńcowa:
  • grupa dużego ryzyka (na podstawie badań nieinwazyjnych)
  • chorzy w klasie czynnościowej CSS 3 lub 4 mimo farmakoterapii
  • chorzy w klasie czynnościowej CSS 1 lub 2 źle tolerujący farmakoterapię
  • chorzy po zatrzymaniu krążenia w epizodzie częstoskurczu komorowego (>30s)

    3. Niestabilna choroba wieńcowa:
  • chorzy, u których farmakoterapia nie spowodowała stabilizacji
  • chorzy z grup dużego lub średniego ryzyka zawału lub zgodu, niezależnie od początkowej stabilizacji na lekach
  • chorzy z podejrzeniem zespołu Peinzmetala

    4. Zawał serca:
  • chorzy będący kandydatami do pierwotnej angioplastyki
  • nawracające bóle wieńcowe po zawale
  • cechy niedokrwienia po małym wysiłku w okresie pozawałowym

    5. Inne sytuacje kliniczne:
  • nawrót dławicy piersiowej po angioplastyce lub pomostowaniu tętnic wieńcowych
  • przed operacjami zastawkowymi u chorych z dławicą, licznymi czynnikami ryzyka miażdżycy i (lub) w wieku >40 rż.
  • niewydolność serca z bólami w klatce piersiowej lub bólami o niejasnej przyczynie

    Przygotowanie do zabiegu:

  • przed każdym planowym badaniem inwazyjnym należy zaszczepić się przeciwko WZW B,
  • należy przyjmować dotychczas stosowane leki,
  • w dniu zabiegu nie należy przyjmować: insuliny, leków doustnych przeciwcukrzycowych.
  • lekarz prowadzący powinien zamienić (jeśli jest przyjmowany) Acenokumarol na heparynę drobnocząsteczkową podawaną podskórnie.
  • należy usunąć lakier z paznokci, protezy zębowe i biżuterię
  • rano, w dniu zabiegu, nie należy przyjmować posiłku, należy pić tylko płyny (woda czysta, niegazowana) oraz przyjąć poranne leki.

    Przebieg zabiegu:

  • po umieszczeniu na stole hemodynamicznym do ciała pacjenta przyklejane są elektrody EKG.
  • dezynfekuje się okolicę z której lekarz będzie korzystał wprowadzając koszulkę naczyniową (obecnie standardowo stosowane jest głównie dojście naczyniowe tzw. promieniowe i sporadycznie udowe. Dojście udowe znajduje się w pachwinie prawej lub w lewej (tętnica udowa) dojście promieniowe w okolicy nadgarstka. O wyborze dojścia naczyniowego decyduje lekarz).
  • po umyciu okolicy wkłucia pacjent jest obkładany sterylnymi okryciami a następnie znieczulany miejscowo
  • skalpelem nacinana jest skóra a następnie igłą angiograficzną nakłuwana jest tętnica. W trakcie tego momentu pacjent nie może się poruszyć.
    przez igłę angiograficzną wprowadzany jest prowadnik diagnostyczny, który wędruje przez tętnice biodrową lub promieniową do aorty.
  • usuwana jest igła angiograficzna, a po pozostawionym prowadniku wprowadzana jest tzw. koszulka naczyniowa-rodzaj rurki plastikowej.
  • dzięki obecności koszuli naczyniowej, tkwiącej przez cały czas w tętnicy i dzięki prowadnikowi diagnostycznemu, do aorty wprowadzane są cewniki diagnostyczne.
  • lekarz manewrując nimi umieszcza odpowiednik cewnik najpierw w lewej tętnicy wieńcowej a następnie w prawej tętnicy wieńcowej.
    po umieszczeniu cewnika w odpowiedniej tętnicy, podawany jest strzykawką kontrast, i gdy wypełnia on tętnicę wieńcową lekarz nagrywa cały proces.
    po wykonanym badaniu lekarz hemodynamista ocenia wynik badania.
  • jeśli lekarz uzna, że zabieg został zakończony, usuwa z tętnicy koszulkę naczyniową, zakładając opatrunek uciskowy na okolicę pachwinową lub na nadgarstek.
  • w pozycji „na wznak” pacjent przesuwa się na łóżko transportowe i odwożony jest na swoją salę.

    Powikłania:

    Koronarografia jako badanie inwazyjne niesie ze sobą ryzyko wystąpienia powikłań. Kwalifikując chorego do zabiegu należy rozważyć stosunek korzyści wynikających z badania do ryzyka związanego z jego wykonaniem.

    Powikłania krążeniowe:

  • zawał serca,
  • incydenty zatorowe,
  • groźne zaburzenia rytmu serca i przewodnictwa,
  • ostra niewydolność krążenia.

    Powikłania miejscowe:
  • miejscowe uszkodzenie tętnicy,
  • krwiak i miejscowe krwawienie,
  • zakrzep lub zator, niedokrwienie kończyny,
  • infekcja.

    Ponadto do powikłań koronarografii zaliczamy:
  • nadmiernie nasilony odruch naczyniowo-błędny, objawiający się hypotonią i bradykardią,
  • reakcje alergiczne na kontrast (reakcje skórne, spazm oskrzelowy, wstrząs anafilaktyczny).