Encyklopedia zdrowia - terminy,
choroby, objawy, badania

Dzięki encyklopedii zdrowia poszerzysz swoją wiedzę z zakresu terminów stosowanych w medycynie. Zobacz, jakie są objawy i jak leczy się powszechne choroby, poszukaj znaczenia pojęć medycznych. Sprawdź, na czym polegają najpowszechniejsze badania lekarskie. Skorzystaj z wyszukiwarki terminów lub wybierz kategorię z listy poniżej.

   Choroby

Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - objawy i leczenie

O zapaleniu opon mózgowo - rdzeniowych mówimy, gdy stan zapalny obejmuje oponę pajęczynówkową, płyn mózgowo - rdzeniowy, oraz oponę miękką, pokrywającą mózgowie.

Epidemiologia:
Na wirusowe zapalenie chorują przede wszystkim dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym. U niemowląt choroba występuje stosunkowo rzadko.

Przyczyny:
Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych jest powodowane przez infekcje wirusowe, bakteryjne, rzadziej grzybicze i pasożytnicze. W Polsce 80% wszystkich bakteryjnych zakażeń powodowanych jest przez 3 patogeny:

  • Neisseria meningitidis,
  • Haemophilus influenzae,
  • Streptococcus pneumoniae.

    Około 70-80% wszystkich przypadków wirusowych zapaleń opon mózgowo- rdzeniowych jest wywoływanych przez enterowirusy (ECHO, polio, Coxsackie).

    Wirusy i bakterie wywołują zapalenie opon wnikając tam drogą krwionośną, przez kontakt płynu mózgowo – rdzeniowego ze środowiskiem zewnętrznym, przez szerzenie się zapalenia z tkanek sąsiednich (z zatok obocznych nosa, ucha środkowego). W wyniku stanu zapalnego dochodzi do obrzęku naczyniowego i cytotoksycznego, powodującego wzrost ciśnienia śródczaszkowego, odpowiedzialnego za objawy kliniczne choroby.

    Objawy:
    Objawy tego schorzenia są różne w zależności od wieku i etiologii, czasu trwania choroby. U noworodków i niemowląt objawy mogą być nietypowe. Gorączka występuje rzadko, a u noworodków ciepłota ciała może być nawet obniżona.

    U noworodków wśród czynników predysponujących do zakażenia wymienia się: zaburzenia rozwojowe, głównie przepukliny oponowo – nerwowe, a także zamartwicę i urazy okołoporodowe. Większość zachorowań występuje w pierwszych dniach po urodzeniu i często ma to związek z zakażeniem występującym u matki. Wpływ na zakażenie ma również niedojrzały układ immunologiczny noworodka. U noworodków początkowo ma miejsce ogólne pogorszenie stanu dziecka, zmniejszenie aktywności ruchowej lub nadmierne pobudzenie, niechęć do jedzenia, zaburzenia oddychania.

    Ze strony układu nerwowego mogą pojawić się następujące objawy: oczopląs, obniżenie lub zwiększenie napięcia mięśniowego, drgawki, odgięciowe ułożenie głowy, rozchodzenie szwów czaszkowych. Inne objawy mogące towarzyszyć infekcji to biegunka, wymioty – związane ze wzrostem ciśnienia śródczaszkowego, zmiany infekcyjne skóry. U niemowląt szybko rozwija się pełny obraz choroby, a więc wysoka gorączka o torze ciągłym, bóle głowy, wymioty, przeczulica, sztywność karku, często dochodzi do zaburzeń świadomości, objawy oponowe jednak mogą nie występować. Tętniące, napięte ciemiączko stwierdza się tylko u około 30 % niemowląt z zapaleniem opon mózgowo- rdzeniowych.

    U dzieci starszych i dorosłych rozpoznanie bakteryjnego zapalenia opon mózgowo – rdzeniowych ze względu na typowe objawy nie nastręcza trudności. Stan dziecka jest ciężki, występuje gorączka o torze ciągłym, bóle głowy, nudności, wymioty, objawy oponowe (np.: sztywność karku), podwójne widzenie, zaburzenia mowy, porażenie mięśni, padaczka, senność. Jeśli infekcja trwa dłużej może pojawić się charakterystyczne ułożenie, tzw. opisthotonus (cgory leży na boku z odgięta ku tyłowi głową i podkurczonymi kończynami dolnymi).

    Wirusowe zapalenie opon może dawać podobne objawy do bakteryjnego zapalenia opon mózgowo- rdzeniowych. Od zapaleń bakteryjnych odróżnia je dość dobry stan pacjenta łagodny przebieg i sezonowość objawów, a także inne towarzyszące wirusowemu zapaleniu objawy (zapalenie nosa, gardła, wysypki, zapalenie przyusznic itp.)

    Rozpoznanie:
    Zapalenie opon mózgowo rdzeniowych rozpoznaje się na podstawie wywiadu, badania neurologicznego i badania płynu mózgowo rdzeniowego oraz krwi.

    Leczenie:
    Leczenie bakteryjnego zapalenia opon mózgowo- rdzeniowych powinno się odbywać w wyspecjalizowanym oddziale chorób zakaźnych. Leczenie należy podjąć jak najszybciej po rozpoznaniu zapalenia lub nawet przy jego podejrzeniu. Każde opóźnienie zwiększa ryzyko powikłań. W leczeniu stosuje się antybiotyki, leki zmniejszające ciśnienie śródczaszkowe, sterydy. Leczenie wirusowych zapaleń jest wyłącznie objawowe. Stosuje się leki przeciwgorączkowe, przeciwbólowe i nawadnianie dożylne.

  • Jak naturalnie zwiększyć odporność całej rodziny?

    2014-11-23