Zapalenie nagminne przyusznic to choroba popularnie zwana świnką. Jest to ostra wirusowa choroba zakaźna wieku dziecięcego. W większości przypadków charakteryzuje się raczej łagodnym przebiegiem.

Epidemiologia:
Najczęściej, nagminne zapalenie ślinianek dotyka dzieci w wieku przedszkolnym oraz szkolnym w wieku od 5 do 10 lat.

Przyczyny:
Choroba ta wywoływana jest przez wirusy, szerzy się drogą kropelkową, przez bezpośredni kontakt, przez przedmioty zanieczyszczone przez ślinę chorego. Zaraźliwość rozpoczyna się około 2 – 6 dni przed obrzękiem ślinianek i trwa do 9 dni od jego ustąpienia.

Objawy:
Pierwsze objawy choroby są dość łagodne i trudno na ich podstawie jednoznacznie stwierdzić, że są oznaką świnki. Pojawia się ból głowy, dziecko traci apetyt, ma złe samopoczucie i podwyższoną temperaturę ciała. Niekiedy może mieć zaczerwienione gardło i odczuwać bóle mięśniowe w obrębie szyi. Typowe objawy to ostre jednostronne lub obustronne zapalenie przyusznic, co objawia się obrzękiem i bolesnością, gorączka, trudnością w połykaniu. U części chorych przebieg może być skąpoobjawowy lub bezobjawowy.

Rozpoznanie:
Rozpoznanie ustala się na podstawie obrazu klinicznego i dodatniego wywiadu epidemiologicznego. W przypadkach trudnych diagnostycznie, skąpoobjawowych można rozważyć wykonanie badan wirusologicznych (izolacja wirusa ze śliny, moczu, krwi, płynu mózgowo -rdzeniowego) lub serologicznych. Do najpoważniejszych powikłań choroby zalicza się zapalenie jąder, które może doprowadzić do bezpłodności (ryzyko wzrasta wraz z wiekiem).

Leczenie:
W przypadku nagminnego zapalenia przyusznic leczenie jest objawowe, a chorzy powinni być izolowani. Aby zapobiegać chorobie wprowadzono szczepienia przeciwko śwince w 13-14 miesiącu życia i około 10 roku życia.