O niedoczynności kory nadnerczy mówimy, gdy stwierdzamy niedostateczne wytwarzanie jednego lub kilku jej hormonów.

Przyczyny:
Niedoczynność można podzielić na pierwotną i wtórną. O niedoczynności pierwotnej mówimy, gdy zaburzenie syntezy hormonów powstaje wskutek zmian chorobowych w korze nadnerczy (wrodzone zaburzenia enzymatyczne, uszkodzenie, niedorozwój nadnerczy, uszkodzenia autoimmunologiczne, zaburzenia receptorowe). Może być spowodowana również martwicą, zniszczeniem nadnerczy w wyniku wylewów do nadnerczy w przebiegu ciężkiej infekcji, zaburzeń krzepnięcia, ostrego niedokrwienia.

Niedoczynność wtórna powodowana jest niedostateczną ilością hormonów przysadki, które pobudzają syntezę hormonów kory nadnerczy. Niedoczynność wtórna kory nadnerczy może być następstwem przewlekłego leczenia glikokortykosteroidami, hamującymi układ podwzgórzowo – przysadkowo – nadnerczowy. U noworodków i niemowląt niedoczynność może być wywołana wrodzonym niedoborem enzymów biorących udział w syntezie hormonów, wrodzony niedobór nadnerczy, torbiele nadnerczy oraz choroba Cushinga u matki w ciąży.

Objawy:
Ostra niewydolność kory nadnerczy może rozwinąć się w wyniku szybko postępującego, uszkodzenia kory nadnerczy lub zwiększonego zapotrzebowania ustroju na kortykosteroidy. W przypadku ostrej niewydolności objawy pojawiają się nagle. Są to blada skóra, gorączka, bóle brzucha, biegunka, wymioty, objawy odwodnienia, niski poziom glikemii, drgawki, objawy oponowe. W części przypadków może rozwinąć się wstrząs, a także może dojść do utraty przytomności i śpiączki.

Postać przewlekła niewydolności wiąże się ze skłonnością do hipoglikemii, brakiem apetytu, niską masą ciała, osłabieniem mięśniowym, niskim ciśnieniem tętniczym. Mają skłonności do zasłabnięć. Dzieci mogą mieć obniżony nastrój i być rozdrażnione. Pojawia się u nich hiperpigmentacja skóry i błon śluzowych, grzybica skóry, paznokci, błon śluzowych, bielactwo.

Rozpoznanie:
W procesie diagnozy niezbędne jest stwierdzenie typowych objawów niedoczynności, wykonanie badań laboratoryjnych, określenie poziomu hormonów, oznaczenie elektrolitów.

Leczenie:
Ostra niedoczynność leczona jest poprzez podanie hormonów, nawodnienie chorego pacjenta, wyrównanie kwasicy metabolicznej. Leczenie przewlekłej niedoczynności polega na leczeniu zastępczym, czyli podawaniu substytucyjnych dawek mineralokortykosteroidów i glikokortykosteroidów. Dawka hormonów powinna być zwiększana w sytuacjach stresowych, przy infekcjach, urazach, wysiłku.