Ta recepta jest nieważna! - o terminie ważności recept

Recepta to dla pacjenta „magiczny” kawałek papieru, który upoważnia do zakupu ściśle określonych, niekiedy przewlekle stosowanych, leków. Nie każdy z nas jednak wie, że może ona stracić swą „moc” i ulec przeterminowaniu. Szczegóły znajdziemy w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2007 roku w sprawie recept lekarskich ( Dz.U.07.97.646):

Termin realizacji recepty nie może przekroczyć 30 dni od daty jej wystawienia, a w przypadku recept wystawionych na kolejne trzy miesięczne kuracje 30 dniowy termin realizacji jest liczony od naniesionej na recepcie daty realizacji, z zastrzeżeniem poniższych punktów:

• Termin realizacji recepty na antybiotyki oraz recepty wystawionej w ramach pomocy doraźnej nie może przekroczyć 7 dni od daty jej wystawienia.
• Termin realizacji recepty na leki lub wyroby medyczne sprowadzane z zagranicy dla użytkowników indywidualnych na zasadach określonych w odrębnych przepisach nie może przekroczyć 120 dni od daty jej wystawienia.
• Termin realizacji recepty na preparaty immunologiczne, wytwarzane dla indywidualnego pacjenta, nie może przekroczyć 90 dni od daty jej wystawienia.

Terminy ważności recept zależą więc od okoliczności ich wystawienia (czy jest to gabinet lekarski, czy np. oddział ratunkowy) i ordynowanych na nich przez lekarza preparatów (istotne czy lekarz zaleca nam np. antybiotyk, czy lek obniżający ciśnienie). Odrębne zagadnienie stanowią tzw. różowe recepty na preparaty zawierające substancje odurzające z grupy I-N lub substancje psychotropowe z grupy II-P, które muszą być zrealizowane w ciągu 14 dni. Wyszczególnione terminy nie mogą być w żaden sposób zmieniane, co oznacza, że receptę można zrealizować wyłącznie do godziny 24 ostatniego dnia. Po upływie tego terminu nasz „magiczny” kawałek papieru, okupiony niekiedy długim oczekiwaniem w kolejce do specjalisty, traci niestety swą ważność…

Od kiedy należy zacząć liczyć termin ważności?

Rozporządzenie nie precyzuje dokładnie jaki dzień przy obliczaniu terminu należy uznać za dzień pierwszy i właściwe jest zastosowanie uregulowania art. 111 § 2 kodeksu cywilnego: „jeżeli początkiem terminu oznaczonego w dniach jest pewne zdarzenie, nie uwzględnia się przy obliczaniu terminu dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło” i liczenie terminu ważności recepty należy przyjąć od dnia następnego po uwidocznionym na recepcie. Innymi słowy - bieg terminu ważności recepty rozpoczyna się zawsze w dniu następnym po jej wystawieniu.

Czy termin ważności recepty może zostać z powodu święta przedłużony?

Do niedawna w przypadku jeżeli ostatni dzień ważności recepty przypadał na dzień ustawowo wolny od pracy, termin ten upływał dnia następnego. Obecnie pojawiły się informacje obalające wcześniejsze ustalenia. Cytowany wyżej § 17 rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie recept lekarskich z dnia 17 maja 2007 roku precyzyjnie określa terminy ważności recepty. Terminy te w żaden sposób nie mogą być zmieniane tj. np. przedłużane. Po upływie wskazanych w rozporządzeniu terminów recepta lekarska traci ważność, a jej zrealizowanie (wydanie produktu leczniczego) przez aptekę lub punkt apteczny uznaje się za działanie naruszające prawo.

Co grozi aptece, która zrealizowałaby przeterminowaną receptę?

Wydanie leku po terminie ważności recepty stanowi naruszenie zapisów §17 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 maja 2007 roku w sprawie recept lekarskich. Apteka realizująca recepty po terminie ich ważności narażona jest na obowiązek zwrotu do Narodowego Funduszu Zdrowia środków pieniężnych, jakie otrzymała z tego tytułu w ramach refundacji. Od przyszłego roku może się to zmienić. W projekcie nowych przepisów zapisano bowiem, że NFZ może nałożyć na aptekę o wiele surowszą karę…

To tylko jeden dzień opóźnienia…

To bardzo popularny sposób myślenia. Podkreślmy, że recepta przeterminowana o jeden dzień jest dla farmaceuty tak samo nieważnym dokumentem jak recepta, której termin ważności upłynął miesiąc temu. Obydwu nie można już formalnie zrealizować. We wszystkich tych przypadkach pacjentowi pozostaje uaktualnić receptę u lekarza.